Fazilet ÖZKAN POR


YENİ ADANA GAZETESİ VE PERDE ARASI!

YENİ ADANA GAZETESİ VE PERDE ARASI!


“Basın, milletin ortak sesidir. Bir milleti aydınlatma ve uyarmada, bir millete muhtaç olduğu fikrî gıdayı vermekte, özet olarak bir milletin mutluluk hedefi olan ortak doğrultuda yürümesini sağlamada basın; başlı başına bir kuvvet, bir okul, bir rehberdir.”   Atatürk- 1922

 

“24 Temmuz Basın Özgürlüğü İçin Mücadele Günü” kutlamalarının ardından, çok değil bir hafta sonra kapanma kararı almak zorunda kalıyor gazetemiz Yeni Adana. 

“TÜRKİYE’NİN EN ESKİ GAZETESİ YENİ ADANA YAYIN HAYATINA SON VERİYOR!

BİR DÖNEM BİTİYOR!”

Başlığıyla çıkıyor 31 Temmuz 2023 tarihli son sayı!

“…. Ülkemizin özellikle laiklik ilkesinin korunduğu ve uygulandığı, Atatürk ilke ve devrimleriyle çağdaş günlere ulaşması dileğiyle, sevgi ve sağlıkla kalın. Yüregir Ailesi ve Yeni Adana Gazetesi”; diyerek veda ediyor.

Yüzyılı geride bırakmış çınar Yeni Adana; neler yaşamış neler oysa:

Kurtuluş savaşına tanıklık eder, yöre halkına dayanma gücü olur, bilgilendirir, ulusal bilincin oluşması için çaba harcar, ulusal güçlere destek verir… İşgalcilerin öldürme kararını yok sayan, korku bilmez kurucular, gazetesini en olumsuz koşullarda çıkarabilme başarısı gösterir. 

Birinci Dünya Savaşı sonrası müttefikleriyle birlikte yenilmiş sayılan Osmanlı Devleti, Mondros Ateşkes Antlaşması ile de topraklarının büyük bölümünün işgal edilmesine zemin hazırlar. 

Yayılmacıların paylaşımı sonucunda Adana ve çevresi Fransızlar tarafından işgal edilir. İşgal edilen yerlerde artık düşman bayrağı dalgalanmaktadır. Türkçe konuşmak yasaklanır, halk kederli, kaygılı, sokağa çıkmaya korkar durumdadır.

Bu durumdaki halkta; işgal kuvvetlerine karşı ulusal bilincin oluşturulmasına, birliğin sağlanmasına, direnme gücüne gereksinim vardır.

Halkta bu duyguların uyandırılmasında en etkin yol olduğunu düşünen öğretmen Ahmet Remzi (YÜREĞİR) ve arkadaşı yedek subay Avni (DOĞAN) Adana’nın işgalinden beş gün sonra “Adana” gazetesinin ilk sayısını yayımlarlar. 25 Aralık 1918

 İşgal kuvvetlerine karşı muhalif yazıları nedeniyle üçüncü sayıda Fransızlar tarafından gazete yasaklanır. 

Valilikten, zorlukla alınan bir izinle, beş gün sonra bu kez “Yeni Adana” adıyla çıkarılmaya başlanır. Ancak bu gazete de sekiz sayı yayımlanabilir. Fransızlar gazeteyi basar Ahmet Remzi ve Avni Doğan hakkında yakalama ve vur emri çıkartılır.

Kaçarak canını kurtaran Ahmet Remzi, Mustafa Kemal tarafından merkezi Kayseri’de bulunan Adana-Kilikya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin kurulması için görevlendirilir. Adana-Kilikya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Başkanı kimliğiyle, ulusal hareketi desteklemek için Anadolu’da direniş çalışmaları içinde yer alır.

 Ahmet Remzi (YÜREĞİR) bir süre sonra olanaksızlıklar içinde ve bin bir güçlükle Yeni Adana Gazetesi’ni Pozantı’da dokuzuncu sayısının basımını başarır ve susmaz bundan böyle. 25 Temmuz 1920

Yeni Adana Gazetesi; büyük bölümü işgal altındaki Çukurova halkına umut olmakta, ülkenin düşmandan kurtarılması için ulusal güçlere destek vermekte, doğru haberleriyle, işgalcilerin yalan propagandalarını etkisiz kılmaktadır. Millî mücadeleyi izleyerek muharebelerle ilgili gelişmeleri, 1. İnönü, 2. İnönü ve Sakarya Zaferlerini haber yapar, halkla paylaşır, onlara sevinç ve heyecan yaşatır.

Ulusal Bağımsızlık Savaşı’nın kazanılmasında, zaferden sonra da yeni bir devletin kurulmasında, siyasal ve sosyal alanda yaşananların aktarılarak halkın bilinçlendirilmesinde önemli bir görev üstlenir Yeni Adana Gazetesi.

***

Amerika Gazete Sahipleri Birliği Vakfı’nın, Amerika ve Kanada dışındaki ülkeler yayın organları için oluşturduğu Dünya Basın Başarı Ödülü’nü alan ilk ve tek Türk gazetesidir. (1965)

Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’nin verdiği, Türkiye Basın Özgürlüğü Ödülü sahibidir. (1995)

***

“Basını ekonomik ve siyasi sansürle kuşatılan ülkeler, prangaların gölgesinde yaşarlar.”  Cafer Esendemir-ÇGC Başkanı

 1918 yılında Millî Mücadele döneminde halkı bilinçlendirmek için yayım yaşamına başlayan ve günümüze kadar gelmeyi başaran tarihi Yeni Adana Gazetesi kapatıldı demeye dilim varmıyor. Böyle bir gazeteye sahip çıkamamak utancı çok ağır. 

“Üzüldüm, üzgünüm” sözleri yeterli değil duygularımı anlatmak için. Ancak;

“…Üzülerek Türkiye’nin bu ekonomik ve siyasi koşullarında gazetemizin yayın hayatını sürdüremeyeceğini iletmek durumunda…” kalındığının duyurularak gazetemizin kapatılmasından;

Kuruluşundan bugüne; Atatürk ilke ve devrimlerinden, laiklikten, ulusallık çizgisinden ödün vermeden yayımlanan 105 yıllık bir çınarın devrilmesinden;

Ülkemizi işgal eden güçlerin her türlü baskısına dayanarak, tarihi bir görev üstlenen gazetemizin yaşatılamamasından;

Yeni Türk harflerinin kabulünden bir ay sonra, yeni harflerle basılabilen; özgür yayımcılığı, halkı doğru bilgilendirmeyi ilke edinen gazetemizin kapatılmasından;

Türkiye’nin ilk sanayileşen kentlerinden biri olma gururunu taşıyan bunca varsıl Adanalı varken;

En geniş delta ovası Çukurova gibi verimli topraklarında yetiştirdiği ve tarımda başı çeken pamuğuyla, bitkisel yağ üretimiyle, tekstil, otomotiv, deri sanayisiyle, zengin yer altı kaynaklarıyla, ülkemiz ihracatındaki önemli payıyla ün yapmış Adanalıların, her zaman onların sesi olmuş belediyelerin gazetemizin kapatılmasına izleyici kalmasından;

Gerçekten çok ama çok üzgünüm.

Onurluyum! Gururluyum! Mutluyum!

Tarihsel gazetenin seçkin yazarları arasında yer almaktan.

YÜREGİR ailesi; Yeni Adana Gazetesi’nin adını gazetecilik tarihine anıtsal bir gazete olarak yazdırdığınız için;

Ailesiyle, tüm çalışanlarıyla, yazarlarıyla, okurlarıyla bugüne dek yaşamasını sağlayanlara emek ve katkılarınız için;

Teşekkürler!

“Adanalıyık, Allah’ın adamıyık! diye övünen Adanalılar… 

Buyrun!

Yeni Adana’ya sahip çıkmaya;

Haydi!

“YENİ ADANA GAZETESİ” Bizim, hepimizin, kapattırmayız övüncünü yaşamaya… 

 Kurucuları yurtsever, Ahmet Remzi YÜREĞİR ile Avni DOĞAN’ın anılarına saygıyla.

YAZARLAR

  • Perşembe 31.6 ° / 17.1 ° Güneşli
  • Cuma 24.9 ° / 15.2 ° Bölgesel düzensiz yağmur yağışlı
  • Cumartesi 24.8 ° / 13.8 ° false
  • BIST 100

    9629,68%0,85
  • DOLAR

    32,53% 0,26
  • EURO

    34,66% 0,36
  • GRAM ALTIN

    2499,23% 0,53
  • Ç. ALTIN

    4196,44% 1,04