DÜŞÜNCE - SANAT VE TOPLUM 30.12.2021 13:17:00 397 0
  • BIST 100

    2.011%-0,15
  • DOLAR

    13,4667% 0,67
  • EURO

    15,2928% 0,98
  • GRAM ALTIN

    790,67% 0,09
  • Ç. ALTIN

    1304,6055% 0,09

LİG TABLOSU

Takım O G M B Av P
1.Trabzonspor 22 15 1 6 23 51
2.Konyaspor 21 12 3 6 17 42
3.Fenerbahçe 22 10 6 6 8 36
4.Alanyaspor 22 10 7 5 6 35
5.Beşiktaş 22 10 7 5 4 35
6.Hatayspor 22 11 9 2 -2 35
7.Başakşehir FK 21 10 7 4 9 34
8.Adana Demirspor 22 9 6 7 5 34
9.Kayserispor 22 8 7 7 1 31
10.Gaziantep FK 21 9 8 4 -1 31
11.Sivasspor 22 7 6 9 6 30
12.Fatih Karagümrük 22 8 8 6 -2 30
13.Galatasaray 22 7 9 6 -4 27
14.Giresunspor 22 7 10 5 -1 26
15.Kasımpaşa 22 6 10 6 -3 24
16.Göztepe 22 6 10 6 -4 24
17.Antalyaspor 22 6 11 5 -11 23
18.Çaykur Rizespor 22 6 13 3 -18 21
19.Altay 22 5 14 3 -13 18
20.Yeni Malatyaspor 21 4 14 3 -20 15
21.Denizlispor 40 6 24 10 -39 28
  • Pazar 8.4 ° / 5.3 ° Hafif yağmur
  • Pazartesi 5.6 ° / -1.5 ° Hafif yağmur
  • Salı 4.8 ° / 1 ° bulutlu bulutlar

AYŞE YAZAR

Tekerlemeli Tesbih Terapisi

Komşunun tavuğu, komşuya kaz görünür. Ev danasından öküz olmaz. Muazzez Hanımların oğlu kadar başarılı çocuk bulunmaz, Rıfat Beylerin kızları kadar becerikli kız olmaz. Pek çoğumuz bu tarz cümlelerin eksik olmadığı evlerde doğup büyüdük. Ebeveynlerin kendi çocuklarından çok başkalarının çocuklarını izleme eğilimi bize özgü bir durum değilmiş. İngilizcede “goddamn neighbor boy” diye bir deyim var, lanet olası komşu çocuğu anlamına geliyor. Korece 엄친아효과 (eomchinahyogwa) sözcüğü "annemin arkadaşının oğlu" demekmiş ve her konuda mükemmel bir kurgu karakter anlamına geliyormuş. Kitabımızın karakterlerinden Erdi de aynı dertten muzdarip: İrem kitap okur. İrem münazara takımına seçilir, İrem müzik okuluna tam burslu kabul edilir, varsa yoksa İrem.Erdi için İrem, öfkenin tanrıçası Nemesis’i canlandıran bir ateş.

Descartes kahkahayı, meramını anlatamayan ve patlamaya hazır bir çığlık diye tabir eder. Kahkaha ile öfke aralarındaki benzerliğe rağmen öfkenin kontrol edilebilir oluşu kahkahaya göre kalabalıklar içinde yaşanması daha kolay bir durumdur. Bu nedenle öfkeyi hissetmek değil, öfkenin davranışa ne şekilde dönüştüğü önemlidir. Öfke de kahkaha gibi bir ihtiyaçtır. Nasıl ki vücudumuz olağan dışı bir durum ile karşılaştığında bağışıklık sistemi devreye girip bazı sinyaller verir, öfke de bir çeşit bağışıklık sistemi çalışmasıdır. Ona kulak verip ihtiyacına uygun yatıştırıcıları sunmak gerekir. Erdi de böyle yapıp geleneksel bir yönteme başvuruyor. Erdi’nin babaannesinin Erdi’ye salık verdiği bu yöntem onu sağduyuya, aklıselime yöneltiyor. Tekerleme tespih olmuş dilde çekiliyor, söylendikçe terapi oluyor sanki:

“Öfke ateş gibidir,

Haydi haydi gülümse,

Ne dert kalır ne öfke.”

Büyüme sancısını yaşayan bir çocuğun içsel yolculuğu mahiyetinde değerlendirilebilecek rüyalar aracılığıyla karınca hem bir metafor olarak yerini alıyor hem de Erdi’nin gerçek hayatıyla okurun bağ kurması sağlanıyor. Belki de en değerli ve zor sorular kişinin kendine sorduğu sorulardır. Erdi gerçek hayatta soramadığı soruları rüyasında kendine tekerleme olarak soruyor. Tekerleme, Erdi’nin yaşadıklarına bir tepkisi aslında. Bu yönüyle tekerleme ile rap müzik arasında benzerlikler görüyorum. Öfkeyi ve büyüme sancısını tekerleme gibi ritimli bir ögeye aktararak verebilmek de Çiğdem Sezer’in alametifarikası. Bu sayede oyuna okur da dâhil ediliyor. Çocuklar için yazılan kitaplarda onların kitabı içselleştirmesi,savunmaya geçmeden temaya uygun çıkarımlarda bulunabilmesi için bu niteliğin öne çıkarılması gerekiyor. Çiğdem Sezer Hayat Pastanesi, Kamyon Kafe ve Saklı Bahar’da olduğu gibi bu kitabında da okuru iç dünyasında dolaştırıp bundan keyif almasını sağlayacak ögeleri öne çıkarmayı başarıyor. Erdi; iz bırakan karakterler olarak hatırlanan Ozan, Merve ve Arif’in yanında yerini alıyor.

İrem’in küçük dokunuşlarıyla aile içinde görev paylaşımı ve rol dağılımındaki dengenin sağlanması için bir adım atılmış. Özellikle bu kısımlardaki mizahi ögeler aracılığıyla eleştirinin yumuşak şekilde işlenmesi sağlanırken okurunkendi konumunu benzer şekilde değerlendirmesine de zemin hazırlanmış. Eleştirel tutumda cinsiyetçi yaklaşımlara düşmeyen yazar, çocukların problem çözme hususunda sorumluluk almalarını kitabın çocuk karakterleri İrem ve Erdi aracılığıyla göstermiş. Kitabın davranışsal yönden kıymetli olan ve çocuk edebiyatında daha sık karşılaşmamız gereken yönlerinden biri de bu. 23 Nisan’daki bir günlük emanet koltuklara inat çocuklara daha çok güvenmeli ve onları hayatın akışında daha çok konuşturmalıyız. Çiğdem Sezer’in pek çok karakteri bu açıdan cesur çizgilere sahip.

Erdi’nin Yusuf ile arkadaşlığında işlenen detaylar arkadaşlığın, emeğin insan ilişkilerinde ne derece ihmal edildiğini gösteriyor. Merdivenden inerken çarpıştığı arkadaşı duraksamadan gider ama Yusuf elini uzatıp Erdi’nin yerden kalkmasına yardım eder. Yusuf’un anlata anlata bitiremediği köyündeki elma ağacının en yükseğindeki elmayı Erdi’nin düşeceğini düşünerek  “Ben senin için en yüksekteki elmayı koparıp inerim.” demesi çocuk algısı açısından arkadaşlığın nasıl bir şey olduğunu onların dünyasındaki yalınlıkla vermesi yönünden kıymetli. Öyle ki Yusuf’un hastalanıp okula gelemediği zamanlarda Erdi’nin rüyasında elma ile konuşması onun Yusuf’un bu sözlerinden ne kadar etkilendiğini gösteriyor.

Kitabın adında yer alan “Hep senin yüzünden!” ifadesinin Erdi ile başlayıp babasının diline dolanması, bilmecenincevabı için bir yetişkinin çocukça kıvranışları, İrem’in Erdi’ye cesaret veren itirafları okuru tebessüm ettiren, okuma isteğini diri tutan ögeler olarak karşımıza çıkıyor.

Haruki Murakami, Sahilde Kafka kitabında“Fırtına bir kere durulduğunda, üstesinden nasıl geldiğini ve nasıl olup da hayatta kalmayı başardığını hatırlamayacaksın. Hatta fırtınanın gerçekten sona erip ermediğinden emin bile olamayacaksın. Fakat kesin olan tek bir şey var: Fırtınadan çıktığında, girerkenki senle aynı kişi olmayacaksın. İşte fırtınanın nedeni budur.” diyor. Büyümek, fırtınaya tutulmak gibi. İçinde öfke var, kızgınlık var, korkular var, özlem var… Erdi ve büyümekte olan tüm çocuklara bu fırtınalı yolculukta Hep Senin Yüzünden gibi keyifli ve ufuk açıcı  kitaplar eşlik etsin.

Hep Senin Yüzünden-Çiğdem Sezer

Uyurgezer Yayıncılık

Mart 2021

Sayfa sayısı:75

Haber Kaynak : ÖZEL HABER


Öykü: Sevgi ECEVİT

Öykü: GÜRCAN BANGER

GÜLSER KUT ARAT

SÖYLEŞİ: Dilek ÜSTÜNDAĞ

Şiir: Efnan Ezenel

Furkan ÇİRKİN

Şiir: GÜLŞAH  KABAL

Haiku: Feride SERİN

İNCELEME: Sadık ÇİL

SÖYLEŞİ: Hatice Sönmez Kaya

Söyleşi: Reyhan YILDIRIM

SON İNSAN DİRENİR!

YAZARLARA VE ŞAİRLERE SORDUK: Füsun ÇETİNEL...

Öykü: Eylül Okay

AYŞE YAZAR

Öykü:Aynur Türk

Öykü: Nimet Şengül

Öykü: MURAT CEM MİMAN

Öykü: KUMRU EĞRİLMEZ

Nalan Yılmaz

Hülya SOYŞEKERCİ