GİDİP DÖNEMEYENLERİN HİKÂYESİADI YEMEN´DİR – 5
Tarih: 5.10.2013 09:57:20 / 402okunma / yorum
Ahmet ERDOĞDU

Değerli okurlar, bu hafta sizlere Yemen´e giden komutanlar arasında bulunan İsmet İnönü´nün Yemen´le ilgili anılarından bir bölümünü sunuyoruz.

RUMELİ´DEN YEMEN´E

1910 Şubatının sonlarına doğru Yemen Kuvayı Umumîyesi Erkan-ı harbiyesine memur edildiğim bildirilmiştir. İstanbul´da kısa bir zamanda hazırlandık ve yola çıktık. Yemen komutanlığına atanan İzzet Paşa´nın karargâhını Yemen´e götürmek üzere Hamidiye kruvazörünü memur etmişlerdi. Kruvazör bizi barındırmış vehareket etmişti. Harp gemisi, Kolağası Rauf Bey´in kumandasındaydı. Yemen Erkân-ı harbiyesinin reisi, evvelce de orada bulunmuş olan Albay Avni Bey idi. Yanında Binbaşı Ali Fuat (Erden), Asım Bey isminde bir kıdemli subay, benden kıdemli kolağası Kadri Bey vardı. Mektepten o sene yüzbaşı çıkmış olan Salih Bey (Omurtak), Saffet Bey (Arıkan), Nâzım Bey (İstiklâl Har­binde şehit düşen, tümen komutanı Kayserili Nâzım Bey) Erkân-ıharbiyeye memurdular. Bu üç yüzbaşı, daha ilk günden kıymetleri ve canlılıklarıyla kendilerini tanıtmışlardı.

                           Pek ağırdır Hudeyde´nin havası

                            Yemen´e gidenin ağlar anası

                                            Halk Türküsü

Ahmet İzzet Paşa, Zeydi İmamı Yahya ile anlaşarak Seyid İdris aleyhine bir ittifak temin etmiş, bu nedenle İmam Seyid İdris´e harp ilan etmişti. Bu arada Balkan Harbi felaketi nedeniyle ordu kumandanı Ahmet İzzet Paşa İstanbul´a çağırılır.

AHMET İZZET PAŞA´NIN YEMEN´DEN AYRILIŞI

Balkan Harbi, felâketli haberlerini arka arkaya göndermeğe başladı. Ordu kumandanını İstanbul´a çağırdılar. Gizlice Aka­be´ye gidecek, oradan cepheye varacaktı. Deniz yolu kapalı ol­duğundan hükümet Mısır´dan bir yat temin etmişti. Yat, Yemen sahilinde Hudeyde´ye yakın bir yerde bekliyordu. İzzet Paşa´nın Yemen´den ayrılışının duyulması mahzurlu görüldüğü için ter­tibat alınmıştı. Kumandan Hudeyde´den gece yarısından sonra ayrıldı. Kendisini yalnız biz, karargâh subayları uğurladık. Gece yapılan bu ayrılış töreni pek hazin oldu. Kumandan Paşa bera­ber getirdiği arkadaşlarını Yemen´de bırakmanın hüznü içinde duygulu bir konuşma yaptı. Bu konuşmaya, Kurmay Başkanı olarak arkadaşlarım adına ben karşılık verdim. Konuşmamda kendisinden çok şeyler öğrendiğimizi ve bize gösterdiği pren­siplere ömrümüz boyunca sadık kalacağımızı söylediğimi hâlâ hatırlarım. Onun yerine, Yemen hareketlerinde cesareti ve doğ­ruluğu ile şöhret yapmış olan Ferit Sait Paşa kumandayı üzerine aldı. İzzet Paşa´yı teşyi ettik ve biz Yemen´de kaldık.

 

İsmet İnönü, klasik batı müziğine Yemen´de nasıl alıştığını şöyle anlatır…

 

Ben, Batı musikisi zevkine orada alıştım. Hükümet bir aralık sahilden Sana´ya bir demiryolu yaptırmak hevesine düşmüş, bir Fransız şirketine keşif vazifesi vermişti. Biz bunu Yemen´e var­dığımız zaman, orada Fransız şirketinin beklemesinden öğren­dik. Nihayet, Fransızlar memleketlerine dönerlerken, eşyalarını satmışlar. Bunlar arasında bir gramofon makinesi, pek çok plâk­ları ile Hudeyde kumandanı tarafından satın alınarak, ordu ka­rargâhına gönderilmişti. Yemen´de müzik ihtiyacına karşı derin hasret içindeydik. Gramofon bize bulunmaz bir nimet geldi. Ak­şam üzeri karargâhtan, yattığımız eve geldiğimiz vakit hep be­raber gramofon başına koşardık. Plâkları tecrübe ederdik. Senfo­ni, arkasından opera parçası, serenat... işitmediğimiz, bilmediği­miz parçaların gürültüsüne dayanamayarak, makineyi bırakır­dık, ertesi akşam aynı tecrübe. Bu zorla ağır plâkları dinlemeye tahammül çok uzun günler sürmüştür. Yavaş yavaş alışkanlık oldu. Benim hayatıma Batı musikisinin terbiyesi böylece girmiştir. İçimizde en istidatlımız Saffet Arıkan´dı. Bizden çok evvel anlamağa başlar görününce "Erzincan´da öğrenmiştir” diye yapmadığımız şaka kalmazdı, akşamları, briçe tutulmazsak yattığımız binaya gelirdik.

Yorgun olmadığımız zamanlar sofada bir uzun masa etrafında toplanır, memleket hikâyeleri, hatıralar anlatırdık. Bilenlerimiz lütfeder, memleket şarkıları da söylerlerdi…

 

VATANA DÖNÜŞ

Orduya gelen bir emirle benim Çatalca´da Umumî Karargâha gönderilmekliğim bildiriliyordu. 1913 yılının ilk aylarında İstanbul´a hareket ettim. Memleket için çok vahim hadiselerle dolu olan bugünlerde, hayatımın takriben 3 senesi Yemen´de geçmişti. 1913 Mart ayında Yemen´den ayrıldım.

Kaynak: Yemen, Savaşanlar Anlatıyor

                                                          Devam Edecek

 


 

Anahtar Kelimeler: GİDİP, DÖNEMEYENLERİN, YESİADI, YEMEN
Yazarın Diğer Yazıları
ATATÜRK´ÜN İZİNDE (4) (09 Kasım 2016 - Çarşamba)
ATATÜRK´ÜN İZİNDE (3) (02 Kasım 2016 - Çarşamba)
ATATÜRK´ÜN İZİNDE (2) (25 Ekim 2016 - Salı)
ATATÜRK´ÜN İZİNDE (1) (19 Ekim 2016 - Çarşamba)
KURTULUŞ SAVAŞI GÜNLERİ (8) (24 Mayıs 2016 - Salı)
KURTULUŞ SAVAŞI GÜNLERİ (7) (16 Mayıs 2016 - Pazartesi)
KURTULUŞ SAVAŞI GÜNLERİ (6) (07 Mayıs 2016 - Cumartesi)
KURTULUŞ SAVAŞI GÜNLERİ (5) (02 Mayıs 2016 - Pazartesi)
“MİSAK-I MİLLİ ASGARİ PROGRAMDIR” (04 Nisan 2016 - Pazartesi)
KIBRIS NEREYE GİDİYOR? (22 Şubat 2016 - Pazartesi)
CHP NEREYE GİDİYOR? (3) (08 Şubat 2016 - Pazartesi)
CHP NEREYE GİDİYOR? (2) (05 Şubat 2016 - Cuma)
CHP NEREYE GİDİYOR? (1) (05 Şubat 2016 - Cuma)
DR. SEDA BAYINDIR ULUSKAN´LA SÖYLEŞİ (25 Ocak 2016 - Pazartesi)
TÜRKİYE VE DÜNYADA ENERJİ SORUNU (01 Ocak 2016 - Cuma)
KURTULUŞ SAVAŞININ KAHRAMAN GAZETESİ (25 Aralık 2015 - Cuma)
ERİŞ ÜLGER İSTANBUL SÖYLEŞİSİ (28 Kasım 2015 - Cumartesi)
TARİHTE BU HAFTA 29 EKİM ÖZEL YAZISI (29 Ekim 2015 - Perşembe)
HEPİMİZ OSMANLICA ÖĞRENİYORUZ! (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
ÇANAKKALE CEPHESİ (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
I. DÜNYA SAVAfiININ 100. YILI (05 Ekim 2014 - Pazar)
NEDEN 29 EKİM? (05 Ekim 2013 - Cumartesi)
TARİHTE BU HAFTA (05 Ekim 2013 - Cumartesi)
ERİŞ ÜLGER İSTANBUL SÖYLEŞİSİ (01 Ocak 0001 - Pazartesi)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
KALAYLA ALAY EDİLEMEZDİ Kİ!
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
ADANSPOR İÇİN GÜZEL NETİCE
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
SELAHATTİN SARIKAYA ANILAR
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
AT BİNİCİSİNE GÖRE KİŞNER
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
YENİ TÜRKİYE´NİN ÖNSÖZÜ
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
POZATTI´DAKİ TOPLANTI YAHUT POZANTI KONGRESİ 5 AĞUSTOS 1920
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
YARATICILIK VE EĞİTİM
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
21.12.2015 DEN 23.11.2016 YAZI VE RÖPORTAJLAR-5
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
DR.ERCAN ATALAY VE ASKF
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
DÜŞÜNCENİN BİLİM, SANAT VE GERÇEĞE UYGUNLUĞU-Fikri Akdeniz (*)
Ahmet DUMAN
Ahmet DUMAN
Hadi Gözünüz Aydın...
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
AYRICALIKLI OLAN KİM?
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
SAHADAN GÖZLEMLER: HAYIR YÖNÜNDE
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
EKONOMİYE HAYAT ÖPÜCÜĞÜ
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
NEO –LİBERALİZM SEVGİSİZLİĞİ KÖRÜKLÜYOR MU ?
İlhan ALPER
İlhan ALPER
SELAHATTİN SARIKAYA´NIN ARDINDAN
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
İnsanın Kendini Tanıması için Okumak Şart
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
LOZAN´IN 94. YILDÖNÜMÜNDE DÜŞÜNDÜKLERİM: İHANETLERİN HESABI MUTLAKA SORULACAKTIR.
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
KARADENİZ´DE PKK
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
İNTİHAR BELGESİNİ YIRTAN MECLİSTEN ARDINDA İNTİHAR MEKTUBU BIRAKAN MECLİSE
Celal Topkan
Celal Topkan
ERDOĞAN´IN KURDUĞU OYUNU GÖRMEK VE BOZMAK GEREKİYOR
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Ben, Sen, O. Biz, Siz, Onlar
Cihat OVALI-SPOR YORUM
Cihat OVALI-SPOR YORUM
MAVİ ŞİMŞEKLER 34 PUANA DEMİR ATTI
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
KÖYDE BİR SABAH
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
YARATICILIK
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
ADANA´DA FUTBOL
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
İHTİYARLAR PERİŞAN EDİLMESİN
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
ÇOCUK GELİNLER
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Bugün
26 °C
Pazar
23 °C
Pazartesi
22 °C
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg