EKONOMİMİZ VE 16 NİSAN REFERANDUMU
Tarih: 27.3.2017 11:37:42 / 655okunma / 0yorum
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY

Ekonomide kriz söylemi korkutan bir söylemdir. Çünkü ekonomide kriz geniş kitleler için enflasyon, işsizlik, yoksulluk anlamına gelir. Bu sorunlar yok edilmeden topluma gönenç (refah) gelmez. Enflasyon, işsizlik ve yoksulluğun panzehiri ise ekonominin büyümesidir. Yani ülke milli gelirinin, bir diğer söyleyişle Gayri Safi Yurtiçi Hasıla´nın her yıl bir önceki yıldan daha fazla artması, ülkenin her yıl bir öncekine göre daha fazla üretmesidir. Ülke ekonomisi gerekli miktarda büyüyebilirse bir süre sonra enflasyon, işsizlik ve yoksulluk ortadan kalkmaya ve topluma tekrar gönenç egemen olmaya başlar.

Peki, bu ekonomik sorunların ortadan kalkabilmesi için ekonomi ne oranda büyümelidir? Gerekli büyüme oranı nedir? Bu sorunun yanıtı “potansiyel büyüme oranı”dır. İktisat derslerinde potansiyel büyüme oranı “tam istihdam düzeyinde gerçekleşen büyüme oranı” olarak tanımlanır. Eğer ekonomi tam istihdam düzeyinde büyüyorsa yani ekonomide tüm üretim faktörleri tamamıyla kullanılarak üretim yapılıyorsa bu durumda potansiyel üretim gerçekleştirilmiş olur. Yıl içinde gerçekleşen büyümeye ise “cari büyüme oranı” denir. Cari büyüme oranı potansiyel büyüme oranından düşük olursa ekonomide işsizlik ve enflasyon gibi sorunlar ortaya çıkar. Şu anda Türkiye´de büyüme oranı ne yazık ki potansiyel büyüme oranının çok altındadır. Yani ekonomimiz gerektiği kadar mal ve hizmet üretememektedir. Milli gelirimiz olması gerekenden azdır.

Cari milli gelir potansiyel milli gelire ne kadar yaklaşırsa büyüme oranımız o denli olması gereken büyüme oranına yaklaşmış olur. İşte bu anlamda Türkiye için ekonomik sorunlarımızı en aza indirecek ve ülkemizi istikrarlı bir şekilde kalkındırarak gönenç düzeyimizi arttıracak büyüme oranı yapılan tahminlere göre en az yüzde 7 olmalıdır.    

Buna karşılık Türkiye´nin ekonomik büyüme ile ilgili sorunu gittikçe büyümekte ve kalıcılaşmaktadır. Son yıllarda ekonomik olarak büyüyememe ciddi bir sorun haline gelmiştir. Türkiye ekonomisi en son 2011 yılında yüzde 8.5 büyümüştür. O yıldan beri ise yüzde 2 ile 4 arasında bir büyümeye sıkışıp kalmıştır. Henüz açıklanmayan 2016 yılının büyüme hızının ise üçüncü çeyrekteki yüzde 1.8´lik küçülmeden ve 2016´nın son çeyreğinde de beklenen düşük büyümeden dolayı yüzde 2´nin de altına düşme olasılığı vardır. Oysa yüzde 4.0 ve altındaki büyüme oranları belirttiğimiz ekonomik sorunları çözmeye yetecek büyüme oranları değildir. Aksine sorunları büyüten oranlardır. Bu nedenle de işsizlik ve enflasyon son aylarda sürekli artış göstermektedir.

İşte böyle bir durumda Türkiye 16 Nisan´da bir önemli referanduma gitmektedir. Siyasal rejimi değiştirmeyi amaçlayan referandum nedeniyle ülke her geçen gün biraz daha gerilmektedir. Bir yandan içeride yaşanan çekişmeler öte yandan da dış politikada yaşanan gerginlikler 16 Nisan sonrası için ciddi kaygılar yaratmaktadır. Özellikle Türkiye ekonomisi ile ilgili son günlerde ortaya çıkan uluslararası düzeydeki gelişmeler belirsizlik ortamını daha da arttırmaktadır.

Hatırlanacağı üzere geçtiğimiz yıl içinde Dünyanın üç büyük kredi derecelendirme kuruluşu arka arkaya Türkiye´nin kredi notlarını düşürmüş ve Türkiye´yi yatırım yapılabilir ülke sınırının altına çekmişti. Bu kararlar sonrasında da dolar karşısında Türk lirası hızla değer yitirmiş ve dolar 4.00 TL sınırına kadar çıkmıştı. Bu olumsuz hava hala sürmektedir ve 18 mart 2017´de uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody´s Türkiye´nin kredi notu görünümünü ekonomik büyüme görünümünün zayıflaması gerekçesiyle bu sefer de durağan´dan negatif´e düşürdü. Ülkemize dönük olumsuz gelişmelerin bir başka örneği ise ülkelerin CDS olarak tanımlanan ve Türkçe´de kredi risk primi olarak adlandırılan riskinin son aylarda hızla yükselmesidir. Daha önceleri zaten dünyanın en büyük yatırım bankalarından olan Morgan Stanley Türkiye´yi dünyanın ekonomisi en kırılgan beş ülkesinden biri olarak ilan etmişti. Türkiye CDS´inin son aylarda daha da artması Ülkeyi kırılgan beşlilerin de en kırılganı haline getirmiştir.

Olumsuzluklar her geçen gün artmaktadır. Rusya ile ilişkilerimiz düzeliyor derken Suriye ve YPG politikalarımız nedeniyle yeniden gerilme işaretleri vermesi, ABD ve İngiltere´nin İstanbul havalimanını da 10 riskli havalimanı arasına alarak İstanbul´dan kalkan uçaklarda yolçu kabinlerine elektronik cihazların alınmasını yasaklaması, referandum nedeniyle Avrupa Birliği´nin belli başlı ülkeleri ile aramızın açılması ve bu ülkelerin liderlerinin Türkiye aleyhine yaptıkları açıklamalar ülkemiz üzerindeki geleceğe dönük kaygıları arttırmaktadır.

Ekonominin büyümesinde belirleyici olan tüketici ve yatırımcı kararları üzerinde en etkili unsur geleceğe dönük beklentilerdir. Bu referandum ortamında ne yazık ki ekonomimizin geleceğine dönük güven arttırıcı gelişmeler yerine güven azaltıcı gelişmeler artmaktadır. Ekonomide güvenle ilgili büyük risklerin olduğu böyle bir ortamda ekonominin sorunları çözebilecek düzeyde büyümesini beklemek olanaksızdır. Bu gidiş böyle sürerse 16 Nisan sonrası Türkiye ekonomisini çok daha büyük sıkıntıların beklediğini söylemek kehanet olmayacaktır.

Anahtar Kelimeler: EKONOMİMİZ, NİSAN, REFERANDUMU
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
DEĞİŞİM ZAMANI (19 Haziran 2018 - Salı)
NÜKLEER SAVAŞA İKİ DAKİKA KALDI! (28 Şubat 2018 - Çarşamba)
GÜÇLÜ ÜLKE NASIL OLUNUR? (08 Şubat 2018 - Perşembe)
2018 YILINA GİRERKEN TÜRKİYE EKONOMİSİ (23 Aralık 2017 - Cumartesi)
CHP NEDEN BAŞARILI OLAMIYOR? (13 Kasım 2017 - Pazartesi)
EKONOMİMİZDE HİNT YAZI (23 Ekim 2017 - Pazartesi)
RANT MI ÖNEMLİ YEŞİL ALANLAR MI? (08 Ekim 2017 - Pazar)
EKONOMİYE HAYAT ÖPÜCÜĞÜ (23 Temmuz 2017 - Pazar)
GÜNEŞİN GİZEMLİ BAHÇESİ (25 Haziran 2017 - Pazar)
BORSA İSTANBUL´DA NELER OLUYOR ? (28 Mayıs 2017 - Pazar)
DÖRDÜNCÜ SANAYİ DEVRİMİ VE TÜRKİYE (15 Mayıs 2017 - Pazartesi)
BÜYÜK TEHLİKE: SÜNNİ-Şİİ SAVAŞI (13 Mart 2017 - Pazartesi)
EKONOMİMİZ KRİZDE Mİ? (23 Ocak 2017 - Pazartesi)
ÜEURO-DOLAR SAVAŞININ KAZANANI OLUR MU? (12 Aralık 2016 - Pazartesi)
ORTA GELİR TUZAĞINDAN ÇIKIŞ HAYAL OLUYOR (14 Kasım 2016 - Pazartesi)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
MİLLETVEKİLLERİMİZE: “KAÇ-KAÇ” KAÇMASIN
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
CHP NASIL KURTULUR?
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
sanat gündemi
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
EMPERYALİZMİN KISKACINDA TÜRK TARIMI - 18
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
İLK MECLİS
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
ATATÜRK´ÜN ÖZGÜRLÜK BİLDİRİSİ AMASYA GENELGESİ´NİN 99. YILDÖNÜMÜ KUTLAMASI
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
DEMOKRASİ, KALKINMA, SAYGINLIK VE EĞİTİM
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
YENİ ADANA GAZETESİNİN KUVAYI MİLLİYE RUHUYLA 100. YILI
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
YENİ ADANA GAZETESİ VE BASIN BAYRAMI..
Ahmet DUMAN
Ahmet DUMAN
Cumhuriyet Ekmeğinin Tuzu Yokmuş!
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
SAVCI DOĞAN ÖZ´Ü SAYGIYLA ANARKEN...
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
SAHADAN GÖZLEMLER: HAYIR YÖNÜNDE
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
DEMOKRASİ VE DİKTATÖRLÜK(2)
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
DEĞİŞİM ZAMANI
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
CUMHURİYETİN DEMOKRATİK EĞİTİMİ ULUSAL GÜCÜMÜZÜ OLUŞTURDUĞU GİBİ, “KİNDAR NESİL YETİŞTİREN EĞİTİM” DE ULUSAL YIKIMIMIZA YOL AÇAR!
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
İZMİR İKTİSAT KONGRESİNDE MADENCİLİKLE İLGİLİ ALINAN KARARLAR
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Türkiye Bilimsel Yayınalar Dünyadaki Yeri ve İran Güney Kore Karşılaştırması
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
Ata Ali Alp
Ata Ali Alp
aktüalite ve edebiyat
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
YENİ SİSTEM VE BÖLGESEL GELİŞMELER
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
KENDİ KÜLTÜRÜNDEN KORKMAK
Celal Topkan
Celal Topkan
19 MAYIS 1919
ALİ TAŞ ADN.
ALİ TAŞ ADN.
“YAŞAMAYA GEÇ KALDIM”(*)
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
UĞUR MUMCU
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
İlhan ALPER
İlhan ALPER
HÜLYA ŞENKUL VE EDEBİYAT
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Bereketli Hilal
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
TEŞEKKÜRLER TOROS KAPLANLARI
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
YAYLA YOLLARI
Adil OKAY
Adil OKAY
ADİL OKAY YAZDI: “ZAMANA ADANMIŞ YÜZLERİMİZ”*
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
Desteğin Tam Zamanı
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Yeni dönem
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
PREVEZE Mİ İNEBAHTI MI
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
SEÇİM RENKLİ GEÇİYOR
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
İNSAN HAYATI BU KADAR UCUZ MU?
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg

HAFTANIN PANAROMASI

/resimler/2018-5/3/1300599925334.jpg