BİZ DEVLET BAŞKANLIĞI MODELİNDE YAŞADIK
AKP´liler, "bizim modelimizde özerklik-eyalet yok" diyorlar. Demek ki biz de sorabiliriz ki, "o halde sizin model devlet başkanlığı modeli mi?" Biz o modeli tanıyoruz. Dünya alem biliyor, biz o modelden hiç hoşlanmadık.
Tarih: 15.5.2016 14:33:59 / 1741okunma / 1yorum
Birgül Ayman GÜLER

Devlet başkanlığı, bizim tanıdığımız bir rejim. Bundan 36 yıl önce uygulamaya girmişti. Üç yıl uygulandı. Başlangıcı 12 Eylül 1980 idi, hukuken 3 Kasım 1983´te bitmişti.

Genel olarak askeri darbe dönemi diye bilinen bu zaman diliminde Cumhurbaşkanlığı da ortadan kaldırılmış, bu makamın adı Devlet Başkanlığı diye değiştirilmişti.

Zamanın Devlet Başkanı Kenan Evren idi. Yeni anayasa 1982´de kabul edilip bir yıl sonra 1983´te ilk genel seçim yapılınca, Devlet Başkanlığı kaldırıldı. Cumhurbaşkanlığı geri geldi. Kenan Evren, anayasaya koyulan bir hükümle 1989 yılına kadar koltukta "Cumhurbaşkanı" olarak oturdu.

***

O dönemde siyasal partiler kapatılmıştı. Seçim yoktu. TBMM de kapatılmıştı, yerine Danışma Meclisi kurulmuştu. Üyeler yine  illeri temsilen gelmişti, ama gelişleri valiliklerin gösterdiği adaylar arasından Milli Güvenlik Konseyi tarafından yapılmıştı. Elbette bakanlar da seçimle değil, atamayla belirlenmişti. Başbakan da öyle. Bakanlar Kurulu vardı; ama işlerini Devlet Başkanı ve onun başkanlığındaki MGK´nın emirlerine göre yürütüyordu. Başka bir deyişle hükümet genel siyasetin sorumluluğunu yüklenmiş bir yapı olmaktan uzaktı. Genel siyaset Devlet Başkanlığı´ca belirleniyordu. Ama elbette bu makamı sorumlu tutabilecek hiçbir kurum yoktu. Seçimlerin olmadığı ortamda, halk  denetimi de söz konusu değildi.

Devlet Başkanı yasa sayılan "karar"lar yayımlıyordu. Bunlara MGK Kararları/Kararname deniyordu.

Bakanlıkların yapısına, üst düzey kamu yöneticilerinin atanmasına ve görevden alınmalarına, memurlukların kaderine, belediye başkanları ve meclis üyelerine, vb. herşeye Devlet Başkanlığı karar veriyordu.

Devletin üniter yapısı korunmuştu. Dolayısıyla bu irade, merkezden çevrenin en küçük birimi köy ve mahallelere kadar yayılmıştı.

O dönemde ilginç ve mutlaka anlamının ne olduğunu açığa çıkarmamız gereken bir "karar" yayımlandı. 1983 yılında Türkiye bölgelere ayrıldı. Sekiz bölge kuruldu ve başlarında "bölge valileri" olması öngörüldü. Anlaşılan Devlet Başkanlığı´nın otoritesini taşraya dağıtmak ihtiyacı duyulmuştu. İlginç oldu; zamanın mutlak iktidarının gücü bile bunu yapmaya yetmedi. İlk seçimler yapılır yapılmaz, 71 numaralı karar iptal edilip tarih oldu.

***

Şimdi AKP çevresinin dile getirdiği "Başkanlık Sistemi", mekanizmaları bakımından 1980-1983 Devlet Başkanlığı  kurumlaşmasını andırıyor. Bu sefer siyasi partiler ve seçimler var; hatta kendisi seçimle gelen başkanın kendisi bile partili olacak. Bu sefer TBMM de yerli yerinde; seçimle geliyor. Farklılıklar bariz.

Ama benzerlikler pek çok. AKP´nin başkanlık rejiminde Başbakan, Bakanlar Kurulu "adı var kendi yok" değil, gerçekten yok; eski deyişle "ilga", yok ediliyor. Bakanlıklar tümüyle Başkan´ın emrine giriyor. Hükümet yok oluyor ve Başkan hükümet haline dönüşüyor. Bu kadar değil. Başkan "yasamsı" kararnamelerle adeta "kanun yapma gücü"ne sahip kılınıyor. TBMM´nin alanına el atmış oluyor. Dahası, yargının en üst görevlilerini, yüksek mahkeme üyelerinin yarısı doğrudan Başkan atıyor. Böylece "partili başkan", yargının siyasallaştırılmasında baş rolü oynuyor.

Bütün bunlar, AKP´nin Kasım 2012´de TBMM´de kurulan Anayasa Uzlaşma Komisyonuna resmi olarak teslim ettiği anayasa önerisinde yazıyor.

***

AKP´liler, "bizim modelimizde özerklik-eyalet yok" diyorlar. Demek ki biz de sorabiliriz ki, "o halde sizin model devlet başkanlığı modeli mi?" Biz o modeli tanıyoruz. Dünya alem biliyor, biz o modelden hiç hoşlanmadık.

AKP´liler "hayır, devlet başkanlığı değil, başkanlık modeli bizim ki" diye itiraz ediyorlarsa, o zaman kaçacak yerleri yok; illa ki açıklamak zorundalar:  12 Eylül Devlet Başkanlığı döneminde bile "bölgesel valilik" kılıklı özerklik-eyalet modeli zorlamalarınız nerelerde saklı?

Özet şu: Devlet Başkanlığı diktatörlüktür. Başkanlık özerkçilik-eyaletçiliktir. AKP´nin yeni rejim modeli hangisidir?

Yeni-Anayasaya Gerek Yok!


Anahtar Kelimeler: DEVLET, BAŞKANLIĞI, MODELİNDE, YAŞADIK
Okuyucu Yorumları (1 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Nurettin Çelmeoğlu
15.5.2016 23:16:24
Müthiş bir yazı. Günümüz koşullarını kavrayabilmek için mükemmel rehber.
Yazarın Diğer Yazıları
BÖLGECİLİĞİN DERİN SULARI (16 Ekim 2016 - Pazar)
BELEDİYELER, PKK ve CİAMAT´lar (14 Eylül 2016 - Çarşamba)
CHP 93 Değil 97 Yaşında! (11 Eylül 2016 - Pazar)
ULUSALCILIĞIN YÜKSELİŞİ (04 Eylül 2016 - Pazar)
KRİPTO AHLAKINA KARŞI MÜCADELE ETMEK (21 Ağustos 2016 - Pazar)
“NE BU NE O” SİYASETİNİN FELAKETİ (07 Ağustos 2016 - Pazar)
FIRSATÇI NEFESLERİN PİS KOKUSU (31 Temmuz 2016 - Pazar)
15 TEMMUZ 2016 İŞGAL SALDIRISI (24 Temmuz 2016 - Pazar)
KURULACAK YENİ DÜNYADA YERİNİ SEN SEÇ (26 Haziran 2016 - Pazar)
İLHAMINI GÜNEY AFRİKA´DAN ALAN UTANMAZLIK (20 Haziran 2016 - Pazartesi)
BAŞKANLIK İÇİN 5´Lİ ADIM (28 Mayıs 2016 - Cumartesi)
YENİ-ANAYASANIN KAYNAĞINI BİLE BİLE…. (16 Nisan 2016 - Cumartesi)
AHTISAARI ile VENEDİK KOMİSYONLARI (10 Nisan 2016 - Pazar)
AHTISAARI ile VENEDİK KOMİSYONLARI (10 Nisan 2016 - Pazar)
2000 MODEL YENİ-ANAYASACILIK HAKKINDA (04 Nisan 2016 - Pazartesi)
ÇOKKÜLTÜRCÜ BİR SERÜVEN (28 Mart 2016 - Pazartesi)
TURNUSOL KAĞIDININ NUMARASI: 6551 (18 Mart 2016 - Cuma)
TBMM BAŞKANI´NIN TASLAĞI VAR! (13 Mart 2016 - Pazar)
YENİ ANAYASACILARA CAN SUYU YOK! (21 Şubat 2016 - Pazar)
ANAYASA MASASINDA NE OLDU? (16 Şubat 2016 - Salı)
DAVUTOĞLU´NUN MİLLETİ NEDİR? (07 Şubat 2016 - Pazar)
TÜRK, T.C. İLE VURULUR MU? (31 Ocak 2016 - Pazar)
LAOKUN ile KASANDRA (22 Ocak 2016 - Cuma)
YOK BÖYLE BİR MASA! (10 Ocak 2016 - Pazar)
PRENS SABAHATTİNCİLER İŞBAŞINDA (03 Ocak 2016 - Pazar)
NİCE YILLARA KUVAYI MİLLİ (27 Aralık 2015 - Pazar)
ANAYASA TEVRİYE KALDIRMAZ (20 Aralık 2015 - Pazar)
BU ÖĞÜTLER YATAKLIK SUÇUDUR (06 Aralık 2015 - Pazar)
ARTIK SADEDE GELSENİZ! (28 Kasım 2015 - Cumartesi)
CHP -2015 (14 Kasım 2015 - Cumartesi)
İFTİRACILARA KUTLAMA (08 Kasım 2015 - Pazar)
DENİZE DÜŞEN KİM ? (01 Kasım 2015 - Pazar)
SURUÇ´TAN ANKARA GARI´NA (11 Ekim 2015 - Pazar)
SEÇ BAKALIM! (04 Ekim 2015 - Pazar)
ÖZERKLİK HİKAYESİ (27 Eylül 2015 - Pazar)
AHTİSAARİ KOKUŞMASI (20 Eylül 2015 - Pazar)
İÇİMİZDEKİ DİASPORA DİLİ (15 Eylül 2015 - Salı)
ÖLÇÜ BİZİZ, “DÜNYA” DEĞİL (06 Eylül 2015 - Pazar)
30 AĞUSTOS İLE ZORLARI NE? (30 Ağustos 2015 - Pazar)
“ÇÖZÜM” TAVİZ ve TESLİMİYET Mİ? (24 Ağustos 2015 - Pazartesi)
BARIŞ DEDİKLERİ ŞEY (09 Ağustos 2015 - Pazar)
KIRIK ÇERÇEVE (03 Ağustos 2015 - Pazartesi)
"ADRES TBMM", İYİ AMA NEDEN? (01 Ağustos 2015 - Cumartesi)
İVO ANDRİC´İ NASIL BİLİRDİNİZ? -2- (13 Temmuz 2015 - Pazartesi)
DEMOKRATLIK ÇIKMAZI (30 Haziran 2015 - Salı)
“ES”LER ve RÜZGARLARI SONA ERDİ (21 Haziran 2015 - Pazar)
HDP ile Kardeşi (14 Haziran 2015 - Pazar)
LAİKLİK ile SEKÜLERLİK (08 Haziran 2015 - Pazartesi)
TÜRKİYE’DEKİ R4BIA (31 Mayıs 2015 - Pazar)
BİZE YAZIK Kİ ONLAR BURADA! (24 Mayıs 2015 - Pazar)
Güzel Bir Dünya İçin! (17 Mayıs 2015 - Pazar)
SEÇİM DEĞİL, SANKİ ŞANS OYUNU! (11 Mayıs 2015 - Pazartesi)
İKİYÜZLÜLERİ İFŞA EDEREK. (26 Nisan 2015 - Pazar)
VATANDAŞLIK KAVGASI (19 Nisan 2015 - Pazar)
FİLM İÇİNDE FİLM VAR (12 Nisan 2015 - Pazar)
ULUSALCILIK NEDİR? (05 Nisan 2015 - Pazar)
"ÇÖZÜM"ÜN ŞARTI AÇIKLANDI (22 Mart 2015 - Pazar)
LAİKLİK ŞİMDİ GÖKTEN YERE İNDİ (16 Şubat 2015 - Pazartesi)
STRATEJEM ZAMANI (01 Şubat 2015 - Pazar)
YENİ CEPHENİN ADI: TRANSATLANTİK (19 Ocak 2015 - Pazartesi)
"HER MAĞDURUN YANINDAYIZ" NE DEMEK? (11 Ocak 2015 - Pazar)
2015 YILININ ÜÇ GÜNDEMİ (03 Ocak 2015 - Cumartesi)
NİCE YILLARA (28 Aralık 2014 - Pazar)
CEMAATE GÖZALTI (15 Aralık 2014 - Pazartesi)
RUSYA İLE BİRLİKTE DAVRANMAK (07 Aralık 2014 - Pazar)
YENİ-SİYASETİN SÖZLERİ ve ALETLERİ (30 Kasım 2014 - Pazar)
LAF BİTTİ KUŞKU DOĞDU (23 Kasım 2014 - Pazar)
BU İKİNCİ "SAKIN!" (16 Kasım 2014 - Pazar)
KİM İHRAÇ OLUR? (10 Kasım 2014 - Pazartesi)
BULANIK SUDA BALIK AVLAMAK (27 Ekim 2014 - Pazartesi)
BASİT HİLELER (20 Ekim 2014 - Pazartesi)
KOYUNA KURT GELİNCE.. (12 Ekim 2014 - Pazar)
PARTİLERDE MEŞRU(T)İYETÇİLİK (08 Ekim 2014 - Çarşamba)
KIRIKOĞLU´NA TEŞEKKÜR (29 Eylül 2014 - Pazartesi)
KEMALİZM ve SOSYALLER (22 Eylül 2014 - Pazartesi)
REALİST ´DEVRİMCİ´LER (14 Eylül 2014 - Pazar)
ALTI OK KIRILAMAZ (31 Ağustos 2014 - Pazar)
PARTİDE DEMOKRASİ İÇİN (24 Ağustos 2014 - Pazar)
HESAP GÜNÜ (18 Ağustos 2014 - Pazartesi)
HER KAFADAN AYRI SES! (11 Ağustos 2014 - Pazartesi)
MERHABA (04 Ağustos 2014 - Pazartesi)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
ÇÖMLEKLERİMİZ AÇILDIĞI ZAMAN
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
HALKIN ENFLASYON ÖLÇÜM DENEYİMİ
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
“YAŞAR KEMAL SANAT GÜNLERİ”NİN ARDINDAN
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
TARIMSAL ÜRETİM 2200 RAKIMDA DA GELİŞTİRİLEBİLİR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
BAŞKA BİR ŞEY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
ULU ÖNDER ATATÜRK´ÜN EBEDİYETE İNTİKALİNİN 79. YILDÖNÜMÜNDE ATAMIZI ÖZLEMLE ANIYOR VE ARIYORUZ.
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
ÖĞRENCİLERİN STRES KAYNAKLARI
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
21.12.2015 DEN 23.11.2016 YAZI VE RÖPORTAJLAR-5
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
FİFA KOKARTLI İLYAS AYAN´A VEFA
Ahmet DUMAN
Ahmet DUMAN
Yüz Yıl...
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
GÜZEL, GÜNEŞLİ GÜNLERE DOĞRU
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
SAHADAN GÖZLEMLER: HAYIR YÖNÜNDE
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
TOPLUM VE BAŞARI
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
CHP NEDEN BAŞARILI OLAMIYOR?
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
ÖĞRETMENLER GÜNÜNDE, AKP İKTİDARININ YAŞATTIĞI ACI GERÇEKLERİ ATATÜRK BİLİNCİYLE AŞACAĞIZ!
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
RASİM DOKUR´UN DOKUDUĞU KAPUT BEZLERİNDEN NE YAPILDI?
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
ARAŞTIRMA ÜNİVERSİTELERİ VE NİTELİKLİ AKADEMİK KADRO TALEBİ
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
KUDÜS KİMİN BAŞKENTİ
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
KENDİ KÜLTÜRÜNDEN KORKMAK
Celal Topkan
Celal Topkan
SOSYAL DEMOKRAT PARTİ DE ÜYELİK KAVRAMI
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
VAHİDEDDİN´İN İHANETİ
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
İlhan ALPER
İlhan ALPER
İSTANBUL ÖYKÜLERİ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Savunma
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
NE OLACAK BU TEMSİLCİLERİMİZİN DURUMU
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
YAHUDİLER
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
DR.ERCAN ATALAY VE ASKF
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
TÜRKİYE VE DÜNYA
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
TAHSİN ÇAVUŞ´UN ÖLDÜĞÜ GÜN
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
HER MAÇ BÖYLE OLMALI
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
KÖR, SAĞIR ve İKTİDARSIZ BİR NESİL YETİŞTİRİYORUZ
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Bugün
6 °C
Perşembe
9 °C
Cuma
7 °C
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg

HAFTANIN PANAROMASI

/resimler/2017-12/12/1649542575723.jpg