ATAMA YETKİSİ CUMHURBAŞKANINDA OLMALIDIR
Tarih: 11.3.2017 10:45:31 / 196okunma / yorum
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!

 

Cumhurbaşkanı şahsında Devleti ve milletin birliğini temsil eder. Devletin başı, milletin önderidir. İşte bu vasıfları sebebiyle, millet adına karar verip iş yapacak yüksek bürokratlarla, Yargı erkinin başındaki kişilerin bizatihi Cumharbaşkanı´nca atanması bir zorunluluk ve nezaket gereğidir.

Anayasa oylaması ile ilgili tartışmalardan birisinin, Anayasa Mahkemesi ve Hakimler, Savcılar Kurulu üyeliklerine yapılacak atamalar olduğu bilinmektedir.

Ben konulara ön yargı ile değil, ilkelerle yaklaşmaya çalışırım. Ama sonuçta ben de insanım ve zaaflarım, hislerim, dünya görüşüm, dini inançlarım, içinde doğup büyüdüğüm toplumsal yargıları oluşturan kültürel değerler fikirlerimi ve davranışlarımı etkiler.

Bir önceki yazımda da ifade ettiğim üzere tarihin akışı içerisinde insanlığın geldiği aşama bir veri olarak ortadadır. Tarihin akışını, önüne bir bent çekerek geriye döndüremezsiniz. Belki geçici sürelerle aksamalar yaşanır ama insanlık tarihinin akışı, insanın eşref-i mahlukat olduğu; en önemli değer olduğu gerçeğini değiştiremez.  Yönetim biçimi olarak insan fıtratına en uygun yönetim şekli hukuka dayalı, demokratik, laik, insan onuruna değer veren, çoğulcu; azınlığın da hak ve çıkarlarına saygı gösteren demokratik cumhuriyettir.

Bu sistemde, her anlamda yetki milletindir. Büyük Atatürk bunu “Egemenlik kayıtsız, şartsız milletindir!” diyerek kayda geçirmiştir. Meşruiyetin kaynağı ne sema, ne kan bağı, ne bilgelik, ne zenginlik ne de başka bir mefhum değil; bizzat milletin kendisi ve milletin kararıdır.

Anayasalar, milletin egemenliğini hangi organlar eliyle, nasıl kullanacağını düzenleyen metinleridir. Yürütme, yasama ve yargının kullandıkları güç milletin gücüdür. Bu organlarda yer alanlar millete vekaleten karar vermektedirler. Mahkeme kararları “Türk Milleti Adına” diye başlar. O halde sorgulamamız lazım. “Millet Yargı´ya güç kullanma yetkisini nasıl vermiştir? Gerçekten vermiş midir?

Yasama ve yürütme organlarının seçimle belirlenmiş olması onların meşruiyet belgesidir. Seçimlere hile karıştırılmamışsa, burada bir şek ya da şüphe söz konusu olamaz. Yargı organında görev alanların özel nitelikleri olması ve tarafsızlıklarının korunması ihtiyacı sebebiyle, genel seçimle iş başına getirilmeleri düşünülemez. Bunların meşruluğu, seçimlerde beliren milli iradenin temsil edildiği TBMM tarafından belirlenip, Cumhurbaşkanı tarafından göreve atanmalarıyla sağlanacaktır.

Burada “milli irade” kavramı üzerinde durmak gerekir. “Milli iradenin tecelligahı meclistir.” Bazılarının, özellikle de iktidarda olanların, söylediği ve anladığı anlamda “milli irade = iktidar” demek değildir. Milli irade, iktidarı ve muhalefeti ile bir bütün olarak meclisin tamamıdır.

Cumhurbaşkanı ise şahsında Devleti ve milletin birliğini temsil eder. Devletin başı, milletin lideri/önderi olmak durumundadır. İşte bu vasıfları sebebiyle, millet adına karar verip uygulayacak yüksek bürokratlarla Yargı erkinin başındaki kişilerin bizatihi Cumharbaşkanı´nca atanması bir zorunluluk ve nezaket gereğidir.

Yargı hiyerarşisinin tepesinde Anayasa Mahkemesi (AYM) ve Hakimler Savcılar Kurulu (HSK) yer alır. Yasama kararlarını denetleyecek, yasama ve yürütme organındakileri yargılayacak AYM ile yargıçların atanmasını, görevlendirilmesini, denetlenmesini ve azlini yapacak HSK üyelerinin meşruiyeti, milletin iradesiyle o göreve gelmiş olmalarına bağlıdır. Bu nasıl sağlanır?

Bu, yetki makamına atanacak, nitelikleri belirli kişilerin, TBMM´nin nitelikli çoğunluğu ile belirlenmesi ve resmi atamasının da Cumhurbaşkanı´nca gerçekleştirilmesiyle sağlanır. Nitelikli çoğunluk, kararın oluşumunda iktidar ile birlikte muhalefetin görüş ve oyunun da yer aldığı çoğunluktur. Oranı 3/5 olabileceği gibi, 2/3 de olabilir.

Anayasanın mevcut ve önerilen değişiklikle getirilen hükümlerini incelersek, ortada bir tutarlılık ve ilkeli duruş bulunmadığı görülecektir.

Mevcut Anayasa´mızın 146.ncı maddesine göre 17 kişi olan AYM üyelerinin 3´ü TBMM Genel Kurulu´nun salt çoğunluğu ile, 10´u ise Cumhurbaşkanı´nca, yüksek yargı organlarının belirlediği adaylar arasından atanmaktadır. Geriye kalan 4 üye ise Cumhurbaşkanı tarafından, belli meslek grupları içerisinden herhangi bir kayda bağlı olmaksızın, istediği şekilde belirlenerek atanmaktadır.

Yeni düzenleme ile 146.ncı maddedeki 17 olan üye sayısı 15´e indirilmekte; adaylık sürecinden gelerek atanan 2 askeri hakim listeden çıkartılmakta, başka bir değişiklik yapılmamaktadır.

İçlerinden on bir adedi ön seçimle belirlense bile, “milli iradeye değil, yargıçlarla iktidar çoğunluğuna dayalı” şekilde yapılan bu görevlendirmeleri savunmak mümkün değildir.

Mevcut Anayasa´mızın 159.ncu maddesine göre 22 asıl ve 12 yedek üyeden oluşan Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu üyelerinin 2´si (Adalet Bakanı ve Müsteşarı)  doğal üyedir. 4 asıl üye her hangi bir kısıtlamaya tabi olmaksızın Cumhurbaşkanı´nca öğretim üyeleri ve avukatlar arasından atanır.  Kalan 16 asıl ve 12 yedek üye ise değişik kademedeki adli kurumlar veya hakim ve savcılar arasından seçilmektedirler.

159.ncu maddede yapılan değişiklikle üye sayısı 13´e indirilmekte, Adalet Bakanı ve Müsteşarı´ndan oluşan doğal üyelerin yerleri korunmakta; 4 üyenin adli ve idari yargı mensupları arasından Cumhurbaşkanı´nın keyfince atanması, 7 üyeninse bir adaylık süreci sonunda TBMM Genel Kurulu´nun 2/3 çoğunluğuyla yapacağı seçimle belirlenmesi kuralı getirilmektedir.

Mevcut Anayasa´nın bu maddesinde, 2010 değişikliği ile millet iradesinden kopuk, milletle bağı olmayan 16/22 oranında kısmi bir “Yargıçlar Devleti / jurokrasi”  uygulaması düzenlenmişti. Bu düzenlemeyi de AKP iktidarı yapmıştı; sonucu malum! Önerilen değişiklikle, görevlendirmelerin 7/13 oranında milli iradeye dayandırıldığı görülmektedir. Burada Cumhurbaşkanı´nca yapılan görevlendirmenin de milli iradeye dayandığı ifade edilebilirse de; yukarıda açıklandığı üzere içerisinde muhalefet iradesini barındırmayan bir irade,  “milli irade” değil, eksik bir iradedir.

İdeal olmasa da, yapılan düzenleme mevcut durumdan daha ehvendir. Bu madde, mevcut haliyle “evet”i hak etse de, eksik bir düzenlemedir. Adalet Bakanı ve Müsteşarı´nın kurulda yer alması, üyelerin tamamının TBMM´nin nitelikli çoğunluğu ile belirlenmemesi eksikliktir. Bu hali ile, yargı bağımsızlığını zedeleyen yapı kısmen devam etmektedir

Tekraren ifade etmek gerekirse:

Yargı, Anayasa´ya yazılmakla “bağımsız/adil” olmaz. Bağımsızlık, yargıçların atanmasında iktidar etkisi azaltılıp, “milli irade” etkisi öne çıkarılmakla olur.  Atanma yanında görevden alınma, görev yeri değiştirilmesi ve emeklilik konularında da objektif kurallar ve yüksek yargıda “zaman sınırlı ve yenilenmesi olmayan bir görevlendirme esası” getirilmelidir.

İktidar sahiplerini etkileyen bir karar verdiğinde, “görevini kaybetme” ya da “görev süresi uzatılmama” riski bulunan yargıcın kararı, baskı altında demektir.

Toplumsal huzur dileklerimle selamlarım.

 

Yazarın Diğer Yazıları
GİRİŞİMCİ İDARECİLİK (19 Temmuz 2017 - Çarşamba)
ÖZALP´TE YİRMİ AY (10 Temmuz 2017 - Pazartesi)
SOSYAL SERMAYE (06 Temmuz 2017 - Perşembe)
OLUR MU, OLUR (30 Haziran 2017 - Cuma)
ÖZEL HASTANESİ OLMAYAN ORDU (23 Haziran 2017 - Cuma)
SAHTE DİPLOMA ÇETESİ (14 Haziran 2017 - Çarşamba)
TANRI MİSAFİRİ (07 Haziran 2017 - Çarşamba)
SURİYE, HATAY VE KIBRIS (3) (07 Haziran 2017 - Çarşamba)
ÖĞRETMENEVLERİ (02 Haziran 2017 - Cuma)
SURİYE, HATAY VE KIBRIS (2) (31 Mayıs 2017 - Çarşamba)
SURİYE, HATAY VE KIBRIS (27 Mayıs 2017 - Cumartesi)
İŞ PARAYLA YAPILIR (20 Mayıs 2017 - Cumartesi)
DENİZ BAYKAL (12 Mayıs 2017 - Cuma)
ARSA ÜRETİMİ ÖZALP BOYALDI ÖRNEĞİ (11 Mayıs 2017 - Perşembe)
K E H A N E T (04 Mayıs 2017 - Perşembe)
BUGÜN ÖĞRETMENLERİN MAAŞ GÜNÜ (26 Nisan 2017 - Çarşamba)
1982 ANAYASA REFERANDUMU (19 Nisan 2017 - Çarşamba)
TÜRK TİPİ BAŞKANLIK (3) (13 Nisan 2017 - Perşembe)
TÜRK TİPİ BAŞKANLIK (2) (12 Nisan 2017 - Çarşamba)
TÜRK TİPİ BAŞKANLIK (1) (11 Nisan 2017 - Salı)
MİLLİYETÇİLİK ÜLKÜCÜLÜK (09 Nisan 2017 - Pazar)
VALİLİK LOGOSU (06 Nisan 2017 - Perşembe)
BÖYLE Mİ OLMALIYDI ? (30 Mart 2017 - Perşembe)
PUTLAR VE İNSANLAR (29 Mart 2017 - Çarşamba)
KÖMÜR TAŞIMA VE DAĞITIM İHALESİ (23 Mart 2017 - Perşembe)
TACİZ Mİ, İFTİRA MI? (19 Mart 2017 - Pazar)
TACİZ Mİ, İFTİRA MI? (19 Mart 2017 - Pazar)
EĞRİYE EĞRİ DİYEBİLMEK (15 Mart 2017 - Çarşamba)
TURAN KÖY (05 Mart 2017 - Pazar)
HAKİM HASAN BEY (22 Şubat 2017 - Çarşamba)
İFTİRA ATIYOR, HAKARET EDİYORSUNUZ! (20 Şubat 2017 - Pazartesi)
APAÇİLERİN YOLU (19 Şubat 2017 - Pazar)
SÜRGÜN (05 Şubat 2017 - Pazar)
KARLA MÜCADELE (15 Ocak 2017 - Pazar)
ALMAN FÜHRERİ HİTLER (03 Ocak 2017 - Salı)
Ç İ N Ç İ N (26 Aralık 2016 - Pazartesi)
BÖYLE GELMİŞ BÖYLE GİTMEZ! (15 Aralık 2016 - Perşembe)
ALADAĞ KKKKK (02 Aralık 2016 - Cuma)
SAKINCALI ÖĞRETMEN (2) (24 Kasım 2016 - Perşembe)
SAKINCALI ÖĞRETMEN (1) (23 Kasım 2016 - Çarşamba)
KIZILDAĞ 1986 (11 Kasım 2016 - Cuma)
MEYVELİ AĞAÇ (04 Kasım 2016 - Cuma)
TEBRİZLİ GENÇ (18 Ekim 2016 - Salı)
BİZ ONU GÜDEMEK, ARKASINDAN GİDEMEK (24 Ağustos 2016 - Çarşamba)
KARAİSALI´DA BİR MODEL DENEMESİ (29 Temmuz 2016 - Cuma)
YÜZÜNÜ DAHİ GÖRMEK İSTEMİYORUM (12 Temmuz 2016 - Salı)
TİN TİN GİDİP, TIN TIN DÖNMEK (28 Haziran 2016 - Salı)
ANGARYA YASAKTIR (27 Mayıs 2016 - Cuma)
DİLENCİSİ OLMAYAN İLÇELER (19 Mayıs 2016 - Perşembe)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
TEL KAFES VE KUYU
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
DUVARA KARŞI YÜRÜMEK
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
”ÇUKUROVA´DAN SESLER-1” ALİ LİMONCU
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
GİRİŞİMCİ İDARECİLİK
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
ŞİMDİLİK HOŞÇA KAL CANIM, GÜZEL İZMİR
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
ULUSAL KURTULUŞ SAVAŞININ ÖZGÜRLÜK VE EGEMENLİK GÜNEŞİ 19 MAYIS 1919 SABAHI KAHRAMANLAR DİYARI SAMSUNDA DOĞDU
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
ÜNİVERSİTELERDE ÖRGÜTSEL ADALET
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
21.12.2015 DEN 23.11.2016 YAZI VE RÖPORTAJLAR-5
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
İNANMAK BU OLSA GEREK.
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
DÜŞÜNCENİN BİLİM, SANAT VE GERÇEĞE UYGUNLUĞU-Fikri Akdeniz (*)
Ahmet DUMAN
Ahmet DUMAN
YENİ ADANA 100. YILI RÖPÖRTAJI
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
AYRICALIKLI OLAN KİM?
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
SAHADAN GÖZLEMLER: HAYIR YÖNÜNDE
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
EKONOMİYE HAYAT ÖPÜCÜĞÜ
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
MANİSALI ALİ BEY
İlhan ALPER
İlhan ALPER
ALİ LİMONCU VE “ÇUKUROVA´DAN SESLER”
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Böylesi Ancak Bizde Olur Dedirtecek Bir Memleket Durumu
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
“ARTIK MECLİS VAR !”
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
ORTADOĞU GELİŞMELERİ
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
İNTİHAR BELGESİNİ YIRTAN MECLİSTEN ARDINDA İNTİHAR MEKTUBU BIRAKAN MECLİSE
Celal Topkan
Celal Topkan
ERDOĞAN FETÜLLAH GÜLEN İLİŞKİSİNİ, AMACINI VE SONUCUNU DOĞRU ANLAMAK VE KAVRAMAK GEREKİYOR
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Ben, Sen, O. Biz, Siz, Onlar
Cihat OVALI-SPOR YORUM
Cihat OVALI-SPOR YORUM
MAVİ ŞİMŞEKLER 34 PUANA DEMİR ATTI
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
YEMEN NERE? KOZAN NERE?
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
ÜNİVERSİTE VE ELİF HOCA
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
ADANA´DA FUTBOL
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
İHTİYARLAR PERİŞAN EDİLMESİN
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
PROMOSYON NEDİR?
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Bugün
25 °C
Pazartesi
25 °C
Salı
25 °C
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg