İSMET İNÖNÜ :30 AĞUSTOS ZAFERİ NADİR BİR SANAT ESERİDİR !
Tarih: 11.9.2017 10:33:45 / 580okunma / 0yorum
Zekai BULUÇ

             Kurtuluş Savaşımızın son darbesi Büyük Taarruz´un 26 Ağustos´ta başlayıp 9 Eylül´de İzmir´de biten zaferin nasıl hazırlandığı, nasıl başarıya ulaştığı her zaman merak konusu oldu. Bu önemli zaferin 95. yıldönümünde, tarih kitaplarına fazlaca yansımayan önemli bir sırrını İsmet İnönü´nün ağzından anlatacağım. Aşağıdaki konuşma İsmet İnönü´nün 1971 yılı 30 Ağustos´unda TRT Ankara Radyosu ve Ankara Televizyonu´nda çeşitli görevler yapmış Ünlen Demiralp ile yaptığı konuşmadan alındı.

            Bulunmamış tılsım

            “26 Ağustos´ta başlayan milli mücadele, harp tarihinin, en kesin netice muharebesinin hazırlığı, icrası, büyük bir sanat eseridir. Neden sanat eseridir bunu anlatayım, size.

            Birbiri ile eşit iki ordu karşı karşıyadır. Sayıca eşit ama Yunan ordusunun bütün dünya ile geniş ve rahat ilişkileri var. Her istediğini, silah ve vasıtayı kolaylıkla buluyor. Biz ihtiyaç vasıtaları bakımından çok dardayız. Bütün memleket askeri işgal altında. Dünya ile ilişkide olan İstanbul hükümeti, yardım etmek şöyle dursun, yapılan çalışmaların, hazırlıkların faydasız ve zararlı olduğu düşüncesinde.

            Böyle bir idare altında biz harp hazırlığı yapıyoruz. Bir işgal ordusu Anadolu´ya çıkmıştır. Muharebe ediyor. Muharebe ettiğiniz ordu, kuvvetli bir ordu, her yerde ciddi muharebeler yapmıştır. Bu ordu ile siper muharebesi yapacağız. Büyük askeri yazarlar, büyük kumandanlar, siper muharebesi devrinde galip gelen ordunun öteki orduyu bir daha muharebe edemeyecek hale getirmesi için nasıl hareket etmesi, nasıl vurması lazım geldiğini seferlerin sonuna kadar aramakla meşgul olmuşlardır ve bulamamışlardır. Bu bulunmamış tılsımı biz, Anadolu´yu işgal eden, dünyaca desteklenen, üstün ve kıymetli bir orduya karşı eksik ikmal ve koşullara rağmen sağlayacağız. Biz bu imkânı temin etmişizdir. Büyük Taarruz´un kıymeti buradadır. Bu meydan muharebesi ile bu ordu mahvedilmiştir. Bütün iki cihan harbinde böyle bir misal yoktur. Bu eser bu kadar ciddi, bu kadar nadir bir sanat eseridir.

            Bu savaşın hazırlığı bir sene sürdü. Bir seneye güç sığdı. Düşününüz ki Kars´ta çakılı olan eski asırların topları öküz sırtında taşındı, Afyon´a getirildi. Ne yapıldığını düşman anlamadı. 1922 Temmuz´unun son günleri. Artık taarruz etme günleri yaklaşıyor. Bir gün şafakla beraber silahlar patlayacak, düşman ordusunu yok etme harekâtı başlayacak.

            Atatürk´ün Akşehir´deki toplantısı bu amaçla yapıldı. Taarruz günü kararlaştırılacaktır. 1922 Temmuzunda toplanan kumandanlar son hazırlıkları görüşmüştür. Bu bir plan hazırlığı değil, son hazırlıkların görüşüldüğü bir toplantıdır.

            Plan bir yıldan beri Sakarya savaşının sonunda karar verilmiş bir plandır. Önemli hedefimiz ne günü taarruz yapacağımızın düşman tarafından sezinlememeli. Zaman zaman düşmana taarruz edeceğiz hissini veren davranışlarda bulunuyoruz, dedikodu yayılıyor ama taarruz etmiyoruz. Diğer yanda Atatürk sık sık bölgeye seyahat ediyor, bu da taarruz edeceğimizi düşmana hissettiriyor ama etmiyoruz. Bu da düşmanda “Canım taarruz taarruz derler yapmazlar, yapamayacaklardır” rehaveti yaratıyor.

            Bu durum düşmanda rehavet yaratıyor ama Meclis´te mebusların tepkilerine neden oluyor. Çünkü Meclis asılsız söylemlerle amacın düşmandan gerçek taarruz zamanını saklamak olduğunu bilmiyor. Şiddetli eleştiriler yapılıyor. Plan şuydu. Temmuz toplantısında Süvari kumandanı (Fahrettin Altay) da bulunuyordu. İlk iş silah patlamadan süvari ordusu düşman karargâhının içine girecek, iletişim hatlarını kesecekti. Nitekim Yunan kumandanı Trikopis yakalanınca İsmet İnönü´nün ‘Bir kuvvet kumandanı senden yardım istedi, niye gitmedin´ sorusuna ‘Süvarileriniz iletişim hatlarımızı kopardı´ demiştir.

Şafakla top atışı

           /resimler/2017-9/11/1325314987523.jpg 26 Ağustos´ta nihayet plan uygulanmaya girdi. Şafakla beraber topçu atışları başladı. Kıtalarımız siperlerden çıktılar, taarruz ediyorlar, düşman ne kadar çok kuvvetli hücum edersek edelim son ana kadar yerinden oynamıyor. Gayet inatla muharebe ediyorlardı. Yunan ordusunun karakterlerinden birisi şudur: Taarruz edeceği zaman çok sert ve titiz hareket eder, mukavemet ettiği zaman dermanını sonuna kadar kullanmaya çalışır. İyi bir ordunun niteliklerini taşır.

            Nihayet 27 Ağustos oldu, yani taarruzun ertesi günü. Muharebe meydanında bulunuyoruz. Mustafa Kemal Paşa orada, Fevzi Paşa orada. Akşama kadar muharebe şiddetle devam etti, sonuç hakkında bir fikir edinemiyorduk ama bir şey dikkatimizi çekti. Düşman topçusunun ateşi zayıftı, hatta zaman zaman ateşi kesiyordu. Askeri bilgilere göre düşman topçu ateşinin zayıflaması ve sesini zaman zaman kesmesi, düşmanın mevzi değiştirdiği, geri çekildiği anlamına gelirdi ama emin olamıyorduk. 27 günü gecesi nihayet düşmanın çekildiğini tespit ettik. 29 sabahı şafak söktüğünde artık düşmanın çekildiğini kesin olarak anladık.

            29 günü Afyon´a girdik. Afyonlular o akşam kumandanlara büyük bir yemek ziyafeti tertip ettiler. Ben de gittim. Baktım bütün kumandanlar orda. Birdenbire sinirlerim altüst oldu. “Siz burada toplanmışsınız, yemek zevki yapacaksınız, nasıl şey bu, düşman nerde, ne karar verdi, savaş mı bitti anlayamadım, gidin kıtalarınızın başına” diye bağırdım. Hepsi yemek yemeden beraber oradan çıktık.

İlk hedefiniz Akdeniz´dir

            Savaşın beşinci günü. Çalköy´de bir öküz arabasının üstünde ben, Fevzi Paşa ve Mustafa Kemal Paşa toplandık. Düşman bozulmuştu, çekiliyordu. Ne yöne çekilecekti. Bana göre Eskişehir´e çekilecek çünkü orada burnu kanamamış bir ordusu var, onunla birleşecek ve taarruza geçecekti. Düşman Eskişehir´e çekilmediğine göre nasıl davranacağız?

            Ben ‘Madem ki düşman Eskişehir´e gitmedi, İzmir´e doğru gidiyor, bu düşmanı takip edelim. Eğer düşman İzmir´e gider, biz burada Eskişehir´deki kuvvetlerle uğraşırken Yunanistan´dan yeni kuvvetler gelir, kuvvetli bir cephe oluştururlar, işimiz zorlaşır, halbuki biz İzmir´de Yunan´ı denize dökersek Eskişehir´deki kuvvet düşman içinde kalacak ve kendiliğinden kaçacaktır´ dedim. Fevzi Paşa, ‘Mağlup olan düşman hırpalanmıştır, onu takip etmeye lüzum yoktur, Eskişehir ve Bursa üzerine gidelim´ dedi. Atatürk ikimizi dinledikten sonra İsmet Paşa´nın dediğini yapalım dedi ve ‘Ordular ilk hedefiniz Akdeniz´dir´ emrini verdi. Sonucu biliyorsunuz. 

Sağlıcakla kalın.

NOT : Aslında bu söyleşiyi 30 Ağustos 2017 günü yayımlamam gerekiyordu . Ama ne olduysa benim hatlar karıştı  , bu yüzden hoş görünüze sığınıyorum .

Kaynak : 3 Ağustos 2017 tarihli Cumhuriyet Gazetesi  

NAZMİ KAL   - Emekli TRT yapımcı ve sunucusu

 Zekai BULUÇ

Anahtar Kelimeler:
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
Bor Madeni ve Türkiye´deki Bor Rezervleri (16 Temmuz 2018 - Pazartesi)
VUR ABASIZA! GAZETESİ (02 Temmuz 2018 - Pazartesi)
“ÇANAKKALE GEÇİLMEZ”E SAYGI DUYMAK ! (18 Haziran 2018 - Pazartesi)
TAKKELİ NEOLİBERALİSTLER (28 Mayıs 2018 - Pazartesi)
MUSTAFA KEMAL ATATÜRK LONDRA´DA (14 Mayıs 2018 - Pazartesi)
SAVAŞ ÖNCE KİMLERİ VURUYOR? (07 Mayıs 2018 - Pazartesi)
KARAMANOĞLU MEHMET BEY´İ ARIYORUM (30 Nisan 2018 - Pazartesi)
57. ALAYIN KAYIP SANCAĞI NEREDE? (19 Mart 2018 - Pazartesi)
NEYZEN TEVFİK´İN ASABİLİĞİ! (19 Şubat 2018 - Pazartesi)
ABD´NİN YEDİĞİ NANELER! -3- (29 Ocak 2018 - Pazartesi)
I HAVE A DREAM (*) (15 Ocak 2018 - Pazartesi)
İKİNCİ YÜZYILA GİRİŞ ! (21 Aralık 2017 - Perşembe)
trump trump ! (07 Aralık 2017 - Perşembe)
LİBERAL EVRİM ! (04 Aralık 2017 - Pazartesi)
AH BİR ATAŞ VER CİGARAMI YAKAYIM (06 Kasım 2017 - Pazartesi)
“ASMAYIP DA BESLEYELİM Mİ ?” EKOLÜ (16 Ekim 2017 - Pazartesi)
YASSAH HEMŞERİM! YASSAH ! (09 Ekim 2017 - Pazartesi)
AFYON ŞUHUT´TAN KOCATEPE´YE GİDİŞ (28 Ağustos 2017 - Pazartesi)
NEOLİBERALİZMİN EKONOMİ - POLİTİĞİ (21 Ağustos 2017 - Pazartesi)
KOAH HASTALIĞININ NEDENLERİ (07 Ağustos 2017 - Pazartesi)
MANİSALI ALİ BEY (03 Temmuz 2017 - Pazartesi)
MİLLİ BURJUVAZİYE SEVABINA ÖNERİLER - 3 – (19 Haziran 2017 - Pazartesi)
YENİ ve BULUNMAZ (!) KOMŞULARIMIZ (22 Mayıs 2017 - Pazartesi)
MİLLİ BURJUVAZİYE SEVABINA ÖNERİLER -2- (08 Mayıs 2017 - Pazartesi)
MAFYA İSİMLİ KEDİYE MEKTUPLAR ! (10 Nisan 2017 - Pazartesi)
SAVAŞ ÖNCE KİMLERİ VURUYOR ? (03 Nisan 2017 - Pazartesi)
İSMET İNÖNÜ: BIRAKIN ÇOCUKLAR OYNASIN! (27 Mart 2017 - Pazartesi)
GALİLEO GALİLE (20 Mart 2017 - Pazartesi)
DR. CENGİZ YURTOĞLU ‘NA AYIP EDİYORUZ ! (27 Şubat 2017 - Pazartesi)
PROF.DR . ALPASLAN IŞIKLI´YA BORCUMVAR ! (20 Şubat 2017 - Pazartesi)
TERÖRÜ NASIL YENERİZ ? (13 Şubat 2017 - Pazartesi)
KADINA ŞİDDET ! (31 Ocak 2017 - Salı)
BU DÜNYADAN DR.ENGİN TONGUÇ GEÇTİ (02 Ocak 2017 - Pazartesi)
DÖRT NOKTA ÜÇ (4.3) NEDİR ? (26 Aralık 2016 - Pazartesi)
SELAHATTİN PINAR VE SAFİYE AYLA (12 Aralık 2016 - Pazartesi)
FÜZE SELAMİ (31 Ekim 2016 - Pazartesi)
JOHN MAYNARD KEYNES´İN YANILGISI (24 Ekim 2016 - Pazartesi)
Ali KEMAL – Zeki KUNERALP- Boris JOHNSON (10 Ekim 2016 - Pazartesi)
KİMLERLE POLLYANNACILIK OYNANMAZ ? - 2- (26 Eylül 2016 - Pazartesi)
KİMLERLE POLLYANNACILIK OYNANMAZ?- 1 – (05 Eylül 2016 - Pazartesi)
26 AĞUSTOS 1922´YE DOĞRU (22 Ağustos 2016 - Pazartesi)
ADANALI BEŞİZLER DÜNYAYA HOŞGELDİNİZ ! (25 Temmuz 2016 - Pazartesi)
“ THE BACASIZ FABRİKA “ STORY - 2 - (18 Temmuz 2016 - Pazartesi)
THE “ BACASIZ FABRİKA “ STORY (11 Temmuz 2016 - Pazartesi)
UYANIN HEY UYANIN ! -2- (13 Haziran 2016 - Pazartesi)
MERAK EDİP ETMEDİKLERİMİZ ? (30 Mayıs 2016 - Pazartesi)
MİLGEM PROJESİNE NE OLDU ? (02 Mayıs 2016 - Pazartesi)
ENFLASYON DÜŞMÜŞ ! (07 Mart 2016 - Pazartesi)
UYANIN HEY UYANIN ! (22 Şubat 2016 - Pazartesi)
PETROL MUAMMER ve KALPAKSIZ KUVVACI (25 Ocak 2016 - Pazartesi)
ÜŞÜYORUM ! (11 Ocak 2016 - Pazartesi)
4 ARALIK DÜNYA MADENCİLER GÜNÜ (07 Aralık 2015 - Pazartesi)
İSMET İNÖNÜ : ANLAMADIM ! (30 Kasım 2015 - Pazartesi)
ALİ KOÇ PROLETER Mİ ? (23 Kasım 2015 - Pazartesi)
AYDIN (!) ÜZERİNE TEZLER ! (17 Kasım 2015 - Salı)
İSPANYA´YI DİNLİYORUM GÖZLERİM KAPALI (09 Kasım 2015 - Pazartesi)
ÇAKMA CLARK GABLE‘LAR ! (02 Kasım 2015 - Pazartesi)
YANGINDA İLK KURTARILACAK OLAN! (21 Eylül 2015 - Pazartesi)
BÜYÜK İNSANLIK (!) (07 Eylül 2015 - Pazartesi)
EMPATİ YAPMAK HER ZAMAN MÜMKÜN DEĞİLDİR ! (17 Ağustos 2015 - Pazartesi)
TORUNUM BARIŞ´A NE ALMALIYIM? (03 Ağustos 2015 - Pazartesi)
YUNANİSTAN NEDEN BÖYLE OLDU ? (13 Temmuz 2015 - Pazartesi)
EMPERYALİZMDEN KORKMA , GEÇ KALMAKTAN KORK ! (06 Temmuz 2015 - Pazartesi)
BİR KAHKAHA BİR PİRZOLAYA BEDELMİŞ (!) (29 Haziran 2015 - Pazartesi)
BİRAZ MAVRA, BİRAZ ESPRİ BİRAZ DA ŞAKA! (22 Haziran 2015 - Pazartesi)
ÖNYARGILARI NİÇİN KIRAMIYORUZ ? (15 Haziran 2015 - Pazartesi)
SARI CİVCİV ve PROF. DR. TÜRKEL MİNİBAŞ (08 Haziran 2015 - Pazartesi)
MUTLU OLACAK KIZI MUTSUZ ETMEK! (25 Mayıs 2015 - Pazartesi)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Milletvekillerimizden Anıt istemimiz üzerine hazırladığımız “Dizi Yazı”dır.
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
İLK 100 GÜN
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
sanat gündemi
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
EMPERYALİZMİN KISKACINDA TÜRK TARIMI - 19
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
TOROSLAR
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
ATATÜRK´ÜN ÖZGÜRLÜK BİLDİRİSİ AMASYA GENELGESİ´NİN 99. YILDÖNÜMÜ KUTLAMASI
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
DEMOKRASİ, KALKINMA, SAYGINLIK VE EĞİTİM
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
YENİ ADANA GAZETESİNİN KUVAYI MİLLİYE RUHUYLA 100. YILI
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
YENİ ADANA GAZETESİ VE BASIN BAYRAMI..
Ahmet DUMAN
Ahmet DUMAN
Cumhuriyet Ekmeğinin Tuzu Yokmuş!
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
SAVCI DOĞAN ÖZ´Ü SAYGIYLA ANARKEN...
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
SAHADAN GÖZLEMLER: HAYIR YÖNÜNDE
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
DEMOKRASİ VE DİKTATÖRLÜK(2)
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
DEĞİŞİM ZAMANI
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
Prof. Dr. Özer OZANKAYA
CUMHURİYETİN DEMOKRATİK EĞİTİMİ ULUSAL GÜCÜMÜZÜ OLUŞTURDUĞU GİBİ, “KİNDAR NESİL YETİŞTİREN EĞİTİM” DE ULUSAL YIKIMIMIZA YOL AÇAR!
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
Bor Madeni ve Türkiye´deki Bor Rezervleri
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Türkiye Bilimsel Yayınalar Dünyadaki Yeri ve İran Güney Kore Karşılaştırması
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
Ata Ali Alp
Ata Ali Alp
aktüalite ve edebiyat
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
ASKERALMA SİSTEMİ VE BEDELLİ ASKERLİK
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
Orhan ÖZDEMİR -OBRUK
KENDİ KÜLTÜRÜNDEN KORKMAK
Celal Topkan
Celal Topkan
19 MAYIS 1919
ALİ TAŞ ADN.
ALİ TAŞ ADN.
“YAŞAMAYA GEÇ KALDIM”(*)
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
UĞUR MUMCU
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
İlhan ALPER
İlhan ALPER
HÜLYA ŞENKUL VE EDEBİYAT
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Bereketli Hilal
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
Cihat OVALI-SPOR YORUM-PANORAMA
TEŞEKKÜRLER TOROS KAPLANLARI
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
YAYLA YOLLARI
Adil OKAY
Adil OKAY
ADİL OKAY YAZDI: “ZAMANA ADANMIŞ YÜZLERİMİZ”*
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
Desteğin Tam Zamanı
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Yeni dönem
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
PREVEZE Mİ İNEBAHTI MI
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
SEÇİM RENKLİ GEÇİYOR
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
GÖKTEN GELEN-BASRİ GÖK
İNSAN HAYATI BU KADAR UCUZ MU?
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg

HAFTANIN PANAROMASI

/resimler/2018-5/3/1300599925334.jpg