CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (3)
Tarih: 23.11.2016 11:35:39 / 265okunma / 0yorum
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe

1960´da yapılan ve o dönemde, “27 Mayıs Askeri Müdahalesi” ya da “27 Mayıs İhtilali” olarak anılan müdahaleyle, ülkede yeni bir dönem başladı. Silahlı Kuvvetler, emir komuta bağlantısı dışında, 37 kişiden oluşan bir subay heyetinin planlamasıyla yönetime el koyarak, dönemin Cumhurbaşkanı, Başbakanı, Bakanları ve Genelkurmay Başkanı dâhil yönetim kademesini görevden uzaklaştırarak, tutukladı.

Bu gelişme bir ilkti ve ordunun disiplini açısından da önemli bir gelişmeydi. Çünkü emir komuta zincirinin dışına çıkılmıştı. Ordu içindeki huzursuzluğun giderilebilmesi için, hareketin başına Orgeneral Cemal Gürsel getirilerek, oluşturulan Milli Birlik Komitesiyle, yönetim devralındı. Hemen ardından, 235 general ve 3500 kadar subay emekliye sevk edildi; 147 akademik personel ile 520 yargı mensubu görevinden alındı.

Yassıada´da yapılan yargılama ve demokrasi için oldukça sıkıntılı sonuçları halen tartışılırken, 9 Temmuz 1961´de kabul edilerek yürürlüğe giren ve 1924 Anayasasını ortadan kaldıran yeni Anayasa, günümüzde de kabul edildiği gibi, mekanizmaları tam kurulamamış olsa da özgürlükçü bir yapıya sahipti.

Bu Anayasa, yeni teşkil edilen ve toplumun her kesimini kapsayan Kurucu Meclise bağlı, 20 kişilik bir Anayasa komisyonu tarafından hazırlandı ve 9 Temmuz 1961´de yapılan halk oylamasıyla, %60,4 oranında kabul görerek yürürlüğe girdi.

Ülkenin yeni politikalarına uygun olarak, 1961´de TİP (Türkiye İşçi Partisi) kuruldu, 1963´de, Çalışma Bakanı olan Bülent Ecevit´in girişimiyle Grev, Lokavt ve Toplu Sözleşme Yasası çıkarıldı.

Bu arada, 1960´larda Dünyada gelişmeye başlayan fikir akımları Türkiye´de de etkisini gösterdi ve öğrenci hareketleri artmaya başladı.

1960´lı yılların başından itibaren üniversitelerde faaliyet gösteren gençlik örgütlenmelerinin büyük kısmı, Türkiye´de sosyalizmin yayılması faaliyetlerini yürüten en aktif gruplar olarak görülmekteydi. Bu öğrenci grupları, gençlik ve öğrenci sorunlarının yanı sıra, işçi ve köylülerle de işbirliği yaparak sosyalizmi tanıtmaya, bu görüşe yönelik eylemlere önem veriyorlardı.

22 Kasım 1963´te sadece ABD sorunu gibi görünen ancak Dünya siyasetini tamamen etkileyecek bir gelişme oldu ve ABD´nin 35´nci Başkanı John F. Kennedy bir suikast sonucu öldürüldü. Bununla ilgili birçok farklı yorum yapılsa da Federal Reserve Bank´ın elinden Amerikan dolarını basma yetkisini alan Başkan Kennedy´nin çıkarttığı kanun iptal edildi ve Amerikan dolarını basma yetkisi, tekrar Federal Reserve Bank´a verildi. Basılan kırmızı mühürlü dolarlar koleksiyoncular için çok kıymetli oldu. Bu önemli gelişmeyle Dünyada güç dengelerinin kimlerin kontrolünde değiştiği ve şekillendiği biraz daha netleşti.

Bu dönemde Türkiye´de, özellikle sosyalist görüşlü öğrenci örgütlenmesinin en büyük eylem zemini, Amerikan 6. Filo ziyaretleriyle doruğa tırmanmaya başladı. Doğal bir karşıtlılıkla ortaya çıkan ve sağ görüşlü olduğunu iddia edenler ABD, NATO taraftarlığına yönlenirken, sol görüşlü olduğunu iddia edenler, tam tersi iddialarla ortaya çıkıyor ve sosyalist düşünceyi benimsetmeye çabalıyordu.

Zaman içerisinde Ülkücüler olarak adlandırılan Ülkü Ocakları Milliyetçi Komandolarının, 31 Aralık 1968´de, Ankara Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğrenci Derneğini basması ile öğrenciler arası karşıt grupların mücadeleleri başladı. Giderek artan gerginlikte, 16 Şubat 1969´da gerçekleşen ve Kanlı Pazar olarak anılan 6. Filo protesto olayları ile sağ ve sol görüşlü öğrenci grupları, fikirsel mücadeleden uzaklaşıp, silahlı eylemlere yöneldi. Ülkede anarşi ortamı oluşmaya başladı ve bu durum 1980´e kadar şiddetini artırarak devam etti.

Artan olaylar ve anarşik ortamın düzeltilebilmesi için, 12 Mart 1971´de, dönemin Genelkurmay Başkanı Orgeneral Memduh Tağmaç başkanlığındaki Yüksek Komuta Konseyi, hazırladıkları muhtırayı Hükümete, Cumhurbaşkanına, Senatoya ve TBMM´ye gönderdi. Muhtıra sonrasında toplanan Süleyman Demirel Başbakanlığındaki Hükümet istifa etti ve yerine 26 Mart 1971´de, partiler üstü 33. Hükümet, Nihat Erim başkanlığında kuruldu. Bu yeni dönüm noktasıyla, ülkede siyaset yeniden şekillenmeye başladı ve 26 Nisan 1971´de sıkıyönetim ilan edildi. Aynı gün, Ankara´da, Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesinde çıkan olayların ardından, Dev- Genç ve Ülkü Ocakları kapatıldı.

29 Nisan 1971´de, Ankara Sıkıyönetim Komutanlığı tarafından, Ankara´da bulunan 22 öğrenci örgütü kapatıldı. 2 yıl 5 ay devam eden sıkıyönetim sürecinde, öğrenci kuruluşu ve örgütlerinin tamamı kapatıldı. Hükümetin tutumunun giderek sertleşmesiyle tutuklamalar arttı. Oluşan konjonktürde tek suçlu öğrencilermiş gibi değerlendirilerek yapılan otoriter uygulamalarla, aslında, geleceğe yönelik bir hasat başlatılmıştı. Okuyan, anlayan, düşünen, tartışan beyinler susturuluyor, baskı altına alınarak örnek olması engelleniyor ve hatta yok edilerek, geleceğe aydınlık transferlerin önü kesiliyordu.

Bu süreçte Cumhuriyetle birlikte başlatılan eğitimin gelişmesine, fikri hür vicdanı hür nesiller yetiştirilmesine yönelik alınmış tüm önemli atılımlar gerilemeye başladı. Dışarıdan yapılan bilinçli ve planlı müdahaleler her zaman gündemde kalırken, hedef tahtasına, ülkenin geleceği olan genç beyinler yerleştirilmeye başlandı. Giderek artan olayların ardından, 9 Ekim 1971´de, 1 Numaralı Sıkıyönetim Mahkemesi; “Anayasanın tamamını veya bir kısmını tağyir, tebdil veya ilgaya ve TBMM´ni iskata veya vazifesini yapmaktan mene cebren teşebbüs” suçundan aralarında Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan´ın da bulunduğu 17 kişiyi idama mahkûm etti. (Devam edecek)

Anahtar Kelimeler:
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Yazarın Diğer Yazıları
UÇLARDA DOLAŞMAK (27 Mart 2017 - Pazartesi)
RAKKA HAREKÂTININ DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ (01 Mart 2017 - Çarşamba)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (16) (24 Şubat 2017 - Cuma)
REFERANDUM SÖYLEMLERİ ÜZERİNE (22 Şubat 2017 - Çarşamba)
DOĞRU KARAR VEREBİLECEK MİYİZ? (19 Şubat 2017 - Pazar)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (15) (17 Şubat 2017 - Cuma)
EVET Mİ HAYIR MI? (16 Şubat 2017 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (14) (10 Şubat 2017 - Cuma)
GÜÇ HALKIN ELİNDE (07 Şubat 2017 - Salı)
REFERANDUMA GİDERKEN (06 Şubat 2017 - Pazartesi)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (13) (01 Şubat 2017 - Çarşamba)
ÖZGÜRLÜK ÜZERİNE (22 Ocak 2017 - Pazar)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (11) (18 Ocak 2017 - Çarşamba)
MEDENİYETİN HAFIZASI MI SİLİNİYOR? (16 Ocak 2017 - Pazartesi)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (10) (12 Ocak 2017 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (9) (05 Ocak 2017 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (8) (30 Aralık 2016 - Cuma)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (7) (21 Aralık 2016 - Çarşamba)
ANKARA´DA SUİKAST (21 Aralık 2016 - Çarşamba)
HATAY ÜZERİNDEN HALEP GELİŞMELERİ (19 Aralık 2016 - Pazartesi)
HALEP GELİŞMELERİYLE GELİNEN DURUM (15 Aralık 2016 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (6) (15 Aralık 2016 - Perşembe)
KİN, NEFRET VE DÜŞMANLIK (13 Aralık 2016 - Salı)
KAOSTAN GEÇERKEN (12 Aralık 2016 - Pazartesi)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (5) (07 Aralık 2016 - Çarşamba)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (4) (04 Aralık 2016 - Pazar)
ŞAHSİ MENFAATLERLE TÜRKİYE (30 Kasım 2016 - Çarşamba)
TÜRKİYE NEREYE KOŞUYOR (25 Kasım 2016 - Cuma)
TERÖRLE MÜCADELEDE BÜTÜNLÜK (24 Kasım 2016 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (2) (17 Kasım 2016 - Perşembe)
CUMHURİYETİN DÖNÜM NOKTALARI (1) (09 Kasım 2016 - Çarşamba)
FIRAT´IN GAZABI (07 Kasım 2016 - Pazartesi)
BÖLGESEL GELİŞMELERDE TÜRKİYE (24 Ekim 2016 - Pazartesi)
MUSUL OPERASYONUYLA GELEN BÜYÜK TEHLİKE (19 Ekim 2016 - Çarşamba)
MUSUL OPERASYONUNDAN YANSIYANLAR (18 Ekim 2016 - Salı)
MUSUL OPERASYONU BAŞLADI (17 Ekim 2016 - Pazartesi)
DEMOKRASİ Mİ? (10 Ekim 2016 - Pazartesi)
SURİYE YENİDEN ŞEKİLLENİRKEN (26 Eylül 2016 - Pazartesi)
DERİNLİKTE HAREKÂT (22 Eylül 2016 - Perşembe)
Bölgesel Dengeler (05 Eylül 2016 - Pazartesi)
YENİ TERİMLER İLE YENİ HEDEFLER. (01 Eylül 2016 - Perşembe)
FIRAT KALKANI OPERASYONUNDA ENFORMASYONUN ÖNEMİ (29 Ağustos 2016 - Pazartesi)
FIRAT´IN BATISINDA GELİŞMELER (25 Ağustos 2016 - Perşembe)
FIRAT KALKANI (24 Ağustos 2016 - Çarşamba)
STRATEJİK DERİNLİK (17 Ağustos 2016 - Çarşamba)
YANLIŞ ÜSTÜNE YANLIŞ (14 Ağustos 2016 - Pazar)
O, YİNE HAKLI ÇIKTI (05 Ağustos 2016 - Cuma)
DEMOKRASİMİZ BÜYÜK BİR TEHLİKE ATLATTI (03 Ağustos 2016 - Çarşamba)
KORKARIM UYUYAN BİR DEVİ UYANDIRDIK (29 Temmuz 2016 - Cuma)
TÜRKİYE ÜZERİNE OYNANAN OYUN (26 Temmuz 2016 - Salı)
YENİDEN YAPILANMA ÜZERİNE (22 Temmuz 2016 - Cuma)
BÜYÜK TEHLİKENİN ARDINDAN (19 Temmuz 2016 - Salı)
GÖÇMENLER ÜZERİNDEN SİYASET (04 Temmuz 2016 - Pazartesi)
YENİDEN NORMALLEŞME SÜRECİ (03 Temmuz 2016 - Pazar)
HAK VERİLMEZ, ALINIR (31 Mayıs 2016 - Salı)
KURULAN OYUNDA SADECE PİYON OLMAK (16 Mayıs 2016 - Pazartesi)
TÜRKİYE ÜZERİNE KURULAN OYUN (05 Mayıs 2016 - Perşembe)
OYUN KURUCU OLMAK (03 Mayıs 2016 - Salı)
KUŞATMA ALTINDAKİ TÜRKİYE (26 Nisan 2016 - Salı)
YENİ SÜREÇTE TÜRKİYE (05 Nisan 2016 - Salı)
TERÖRLE MÜCADELE (18 Mart 2016 - Cuma)
DEVREYE YENİ PLANLAR MI GİRİYOR? (15 Mart 2016 - Salı)
YİNE TERÖR VE YİNE ANKARA (14 Mart 2016 - Pazartesi)
KAHRAMANLARIN ANISINA (11 Mart 2016 - Cuma)
ANLAYAMADIĞIMIZ KAVRAMLAR (01 Mart 2016 - Salı)
ZORUNLU BEYAZ BARIŞIN ARDINDAN (21 Şubat 2016 - Pazar)
İSTİHBARAT BİR BÜTÜNDÜR (18 Şubat 2016 - Perşembe)
TÜRKİYE SURİYE´YE GİRECEK Mİ? (08 Şubat 2016 - Pazartesi)
BUZLU ZEMİNDE İLERLERKEN (02 Şubat 2016 - Salı)
HAVA SAHASI İHLALLERİ (01 Şubat 2016 - Pazartesi)
CENEVRE´DEN SONUÇ ÇIKACAK MI? (28 Ocak 2016 - Perşembe)
CHP NEREYE KOŞUYOR (18 Ocak 2016 - Pazartesi)
BÖLGESEL DEĞERLENDİRME (08 Ocak 2016 - Cuma)
EKİP OYUNU (28 Aralık 2015 - Pazartesi)
KÖŞE KAPMACA (10 Aralık 2015 - Perşembe)
GÜÇ GEREKTİRİYORMUŞ DIŞ SİYASET (07 Aralık 2015 - Pazartesi)
BÖLGESEL GELİŞMELER (02 Aralık 2015 - Çarşamba)
NEDEN TÜRKMENLER (24 Kasım 2015 - Salı)
RADİKALLEŞME VE HASSASİYET (18 Kasım 2015 - Çarşamba)
YENİ BİR MİLAT (16 Kasım 2015 - Pazartesi)
DEĞİŞEN BOYUTUYLA TERÖR (15 Kasım 2015 - Pazar)
İDEOLOJİYE UYGUN YENİDEN YAPILANMA (13 Kasım 2015 - Cuma)
KÜRESELLEŞME YOLUNDA (13 Kasım 2015 - Cuma)
BÖLGESEL GELİŞMELER (11 Kasım 2015 - Çarşamba)
GÜNDEMİN SÖYLETTİKLERİ (09 Kasım 2015 - Pazartesi)
NEDİR BAŞARMAK (05 Kasım 2015 - Perşembe)
SEÇİM SÜRECİNİN ARDINDAN (02 Kasım 2015 - Pazartesi)
HALK EMANETİNİ SAHİPLENDİ (30 Ekim 2015 - Cuma)
HASTA ADAM (19 Ekim 2015 - Pazartesi)
DEMOKRASİ Mİ BARIŞ MI? (16 Ekim 2015 - Cuma)
SAĞDUYULU OLMA ZAMANI (13 Ekim 2015 - Salı)
DERİN SULAR SESSİZ AKAR (08 Ekim 2015 - Perşembe)
GÜNDEMDEN KISA BİR DEĞERLENDİRME (05 Ekim 2015 - Pazartesi)
DEMOKRASİLERDE İNANÇ (01 Ekim 2015 - Perşembe)
KARŞIDAKİNİ ANLAMAK (21 Eylül 2015 - Pazartesi)
GERÇEK DEMOKRASİ ZAMANI (09 Eylül 2015 - Çarşamba)
KORKTUKLARI OLDU (24 Ağustos 2015 - Pazartesi)
TERÖR SORUNU (12 Ağustos 2015 - Çarşamba)
BÜYÜK BİR HAYAL Mİ? (04 Ağustos 2015 - Salı)
MÜCADELE SÜREKLİ VE KARARLI OLMALIDIR (29 Temmuz 2015 - Çarşamba)
FALCI OLMAYA GEREK YOK (27 Temmuz 2015 - Pazartesi)
KRİTİK GÜNLER (2) (24 Haziran 2015 - Çarşamba)
KRİTİK GÜNLER (1) (23 Haziran 2015 - Salı)
Sayfa:
EKONOMİYE BAKIŞ
BAŞYAZI VE GÜNÜN YORUMU Çetin Remzi YÜREGİR
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
Nurettin ÇELMEOĞLU - BİRAZ GÜL BİRAZ DİKEN
TELEFON ISTIRABI
Birgül Ayman GÜLER
Birgül Ayman GÜLER
AKP´NİN ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ KOMİSYONDA ELE ALINIRKEN, “REJİM DÖNÜŞTÜRÜLÜYOR” ELEŞTİRİLERİ SÜRÜYOR
Cumali KARATAŞ
Cumali KARATAŞ
MÜZİSYEN BİR AİLENİN TEMSİLCİSİ ALİ CANBOLAT
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
Zeynep Kural-İNCE DOKUNUŞLAR
“…NOW GIVE ME THE WORD AYAS, AYAS, AYAS.”
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
Ali MARALCAN- EMEKLİ KURMAY ALBAY
18 MART ŞEHİTLERİ ANMA GÜNÜ
Ahmet ERDOĞDU
Ahmet ERDOĞDU
21.12.2015 DEN 23.11.2016 YAZI VE RÖPORTAJLAR-5
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
TURUNCU ADAM - Mahmut REYHANİOĞLU
İNANMAK BU OLSA GEREK.
KONUK YAZAR
KONUK YAZAR
Celal TOPKAN- CUMHURİYETİN 93. KURULUŞ YILDÖNÜMÜNDE ATATÜRK´Ü ANLAMAK VE KAVRAMAK
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
Tufan ALPAT-EMEKLİ HAKİM
ŞIMARIK VE ŞAŞKIN AVRUPA
Ahmet  DUMAN
Ahmet DUMAN
Medyanın Halleri
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
Süreyya KÖLE - YANSIMALAR
ÜZÜNTÜYE CEZA
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
Mustafa Gazalcı -"Öğretmenin Not Defterinden"
YOL AYRIMINDA, DÜŞÜNME ZAMANI…
M. Ziya YERGÖK
M. Ziya YERGÖK
AKP´NİN KORKUSU
Cihat OVALI-SPOR YORUM
Cihat OVALI-SPOR YORUM
OLMADI MI OLMUYOR
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
Prof. Dr. Mehmet TOMANBAY
EKONOMİMİZ VE 16 NİSAN REFERANDUMU
İlhan ALPER
İlhan ALPER
ŞİİR
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
Prof. Dr. İbrahim ORTAŞ,
İnsanlığın Derinleşen Sosyal Sorunlarını Çözecek Olan İnsan Beyni mi? Yapay Zeka mı?
OKUR KÖŞESİ
OKUR KÖŞESİ
BAYRAM MI GELMİŞ?
Cezmi DOĞANER
Cezmi DOĞANER
DEMOKRASİ VE YURTSEVERLİK
TANSEL ÇÖLAŞAN
TANSEL ÇÖLAŞAN
Sevgili dostlar merhaba,
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
AHMET KAYTANCI-GÖKÇEBEL
ZELİHA VE ÇOCUKLARI
Av.Cemil DENLİ
Av.Cemil DENLİ
“ARTIK MECLİS VAR !”
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Düşler Düşünceler-Tekgül Arı
Okur Hareketi
Celal Topkan
Celal Topkan
GELECEK SENİN DÜŞÜN VE ÖYLE KARAR VER
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
Hasan GÜNEŞ- İLK ADIM
BAĞDAŞTIRMACILIK VE EĞİTİM
Hüseyin ÖZBEK
Hüseyin ÖZBEK
İNTİHAR BELGESİNİ YIRTAN MECLİSTEN ARDINDA İNTİHAR MEKTUBU BIRAKAN MECLİSE
Saniye Akay Demirel
Saniye Akay Demirel
´Beni kör kuyularda merdivensiz bıraktın Denizler ortasında bak yelkensiz bıraktın.´
Zekai BULUÇ
Zekai BULUÇ
İSMET İNÖNÜ: BIRAKIN ÇOCUKLAR OYNASIN!
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
Can UĞURATEŞ-Sırası Geldikçe
UÇLARDA DOLAŞMAK
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Mahmut TEBERİK- AYRAÇ
Takdir Senin Türkiye!
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
Ahmet DOKUZOĞLU-NE DEMİŞTİK?
ZÜBEYDE HANIM
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
Yılmaz AYDOĞAN / BÖYLE GİTMEZ!
KÖMÜR TAŞIMA VE DAĞITIM İHALESİ
Vahit ŞAHİN
Vahit ŞAHİN
BİR EVET HİKAYESİ
Ahmet YAHŞİ
Ahmet YAHŞİ
İHTİYARLAR PERİŞAN EDİLMESİN
BASRİ GÖK EMEKLİ NÜFUS MÜDÜRÜ
BASRİ GÖK EMEKLİ NÜFUS MÜDÜRÜ
AZ ve  ÖZ A.AKDAMAR
AZ ve ÖZ A.AKDAMAR
BİRİ ANLATSA!...
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Bugün
12 °C
Çarşamba
10 °C
Perşembe
11 °C
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
ÜÇ NOKTA SATIRBAŞI

/resimler/2016-2/23/1416139429844.jpg

ADANA`DA NÖBETÇİ ECZANELER

/resimler/2015-5/28/1255038362873.jpg

ADANA İLİ ÖNEMLİ TELEFONLAR

/resimler/2016-3/22/1515302901917.jpg

HAFTANIN PANAROMASI

/resimler/2017-3/20/1347519475780.jpg